Θυμάμαι κάποτε τα σπίτια ήταν ανοιχτά…

Νίκος – Γαβριήλ Πεντζίκης, Το παλιό μας σπίτι στη Θεσσαλονίκη

Θυμάμαι κάποτε τα σπίτια ήταν ανοιχτά… Της γιαγιάς μου, για παράδειγμα, ένα παλιό, ξύλινο, είχε όλη μέρα το σχοινί έξω απ’ την πόρτα, που το τραβούσες, άνοιγες και έμπαινες, όποιος κι αν ήσουν… και εμείς, είχαμε το κλειδί έξω απ’ την πόρτα. Όποιος ήθελε έμπαινε…

Συνέχεια

Το λιομάζωμα

Vincent van Gogh, «Το μάζεμα της ελιάς» (La cueillette des olives),
Δεκ. 1889, Αθήνα, Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή

Το λιομάζωμα

Τις παγωμένες μέρες του χειμώνα το λιομάζωμα γινόταν πολύ δύσκολο. Μόλις ξημέρωνε ο Θεός την μέρα ο κόσμος ξεχύνονταν στα χωράφια. Θυμάμαι τις γυναίκες τυλιγμένες με χοντρά πλεκτά στην πλάτη και το λαιμό, με μαντήλες στο κεφάλι να προσπαθούν να γεμίσουν το καλάθι τους!

Συνέχεια

Η λάμπα του Παλαμά

Στρατής Μυριβήλης

Ο μεγάλος μας ποιητής Κωστής Παλαμάς γεννήθηκε
σαν σήμερα, στις 13 Ιανουαρίου του 1859

«Η λάμπα του Παλαμά» είναι ένα κείμενο γραμμένο από έναν σπουδαίο λογοτέχνη, τον Στρατή Μυριβήλη για τον Κωστή Παλαμά, τον μεγάλο μας Ποιητή. Σαν το διαβάσεις έχεις για πάντα την αίσθηση πως έχεις υπάρξει εκεί, στο όμορφο δωμάτιο του Ποιητή, κάτω κι εσύ από τη ζεστασιά που σκορπούσε το φως της λάμπας του, «μιας φτωχικής λάμπας πετρελαίου», όπως γλαφυρά ιστορεί ο Μυριβήλης, «που είδε, έναν έναν, όλους τους παλαμικούς στίχους να γεννιούνται μέσα στον φτερωτό περίγυρό της», στο γραφείο του Ποιητή, «το κελλί τ’ αγιασμένο από την ακοίμητη δουλειά ενός συγγραφέα».

Θεωρούμε ότι πρόκειται για σπάνιας αξίας και ομορφιάς κείμενο που αποτυπώνει -με όλη τη θέρμη του σεβασμού και του θαυμασμού, που έτρεφε ο νεαρός τότε Μυριβήλης για τον Ποιητή- μοναδικές εικόνες από τη ζωή και την καθημερινότητα του Παλαμά, που αλλιώς θα είχαν λησμονηθεί. Κυρίως όμως αποδίδει εξαίσια εκείνο που είναι η ψυχή του έργου και της ζωής κάθε αληθινά μεγάλου πνευματικού ανθρώπου, όπως υπήρξε ο Παλαμάς και που δεν είναι άλλο από την ασίγαστη και φλογερή αγάπη για την πατρίδα του και το λαό του, για τα ιδανικά του και για κάθε αληθινή και αιώνια ομορφιά, όπως ο Παλαμάς τα τίμησε με το ίδιο το ολόφωτο παράδειγμα της ζωής του και τα έκλεισε μοναδικά στο έργο του, κρατώντας τα αναλλοίωτα και ιερά για πάντα.

Το κείμενο το βρήκαμε σε ένα παμπάλαιο τεύχος της «Νέας Εστίας» και το μεταφέρουμε τηρώντας τις γλωσσικές ιδιοτυπίες που χρησιμοποιεί ο Μυριβήλης στη γραφή των λέξεων.

Συνέχεια
Χωρίς κατηγορία

Ηλίας Καρελλάς: Ο Καραγκιόζης είναι ο ήρωας της συλλογικής μας περιπέτειας

Θεωρείται ένας ανανεωτής του Θεάτρου Σκιών. Μαθητής της παλαιάς γενιάς, γεφυρώνει με σεβασμό την παραδοσιακή τέχνη με το σήμερα. Ένας από τους καλύτερους νέους καραγκιοζοπαίχτες της Ελλάδας εξηγεί πώς αιμοδοτεί το σύγχρονο ελληνικό Θέατρο Σκιών με ιδέες και συμπράξεις με ζωντανές ορχήστρες, ηθοποιούς και τραγουδιστές που δεν θα περίμενε κανείς να δει πλάι στον Καραγκιόζη…

Συνέχεια

Ο Άγιος Ιερομάρτυρας Ιωάννης εξ Αγράφων και η Ιερά Μονή Δουσίκου

7 Ιανουαρίου

Ιερά Μονή Δουσίκου (Αγίου Βησσαρίωνος) Τρικάλων

Την ημέρα της εορτής της συνάξεως του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου, μαρτύρησε στην Αδριανούπολη ο καταγόμενος από τα Άγραφα και συγκεκριμένα, από τον οικισμό Κλιματάκι του χωριού Μάραθος, ιερομόναχος Ιωάννης, ο οποίος δεν είναι γνωστός στον πολύ κόσμο. Μάλιστα, στην ιερά Μονή Δουσίκου (Αγίου Βησσαρίωνος) σώζεται η τιμία κάρα Του, που λόγω της ψυχικής καλλιέργειας και του εξαγιασμένου βίου του, είναι θαυματουργή. Επίσης στον τόπο, όπου γεννήθηκε, έγιναν τον Σεπτέμβριο του 2019 τα θυρανοίξια παρεκκλησίου, που φέρει τ’ όνομά του.

Συνέχεια

Άγιος νεομάρτυς Νικηφόρος ο εκ Κριτσάς

11 Ιανουαρίου

«Τῇ αὐτῇ μέρᾳ, μνήμη τοῦ ἁγίου νεομάρτυρος Νικηφόρου, τοῦ ἐκ Κρήτης»

῾Ο ῞Αγιος Νεομάρτυς Νικηφόρος καταγόταν ἀπό τήν κωμόπολη Κριτσά Μεραμβέλλου Κρήτης καί ὁ πατέρας του ὀνομαζόταν Τζανῆς. ᾿Ενυμφεύθηκε μέ μιά Μωμεθανή πού τήν ἔλεγαν Φετμά καί ἀπέκτησε δύο υἱούς. ῞Ομως ὁ Νικηφόρος ἀλλαξοπίστησε καί ἔγινε Μουσουλμάνος λαβών τό ὄνομα ᾿Ιμπραχίμ. Αλλά μέ τήν πρόνοια τοῦ Θεοῦ ἦλθε στόν ἑαυτό του καί μετανόησε γιά τό ὀλίσθημά του. ᾿Από τότε ζοῦσε τή χριστιανική πίστη καί ζωή.

Συνέχεια
Χωρίς κατηγορία

Παραδοσιακά Ραγκουτσάρια στη μαγευτική Καστοριά

Τα περίφημα «Ραγκουτσάρια» είναι τριήμερο καρναβαλικών εκδηλώσεων στην πόλη της Καστοριάς, που διαρκεί από τις 6 έως τις 8 Ιανουαρίου. Πρόκειται για ένα έθιμο που χάνεται στα βάθη των αιώνων και αποτελεί αναβίωση αρχαίων διονυσιακών τελετών.

Συνέχεια

Αφιέρωμα στον χαρισματικό ερμηνευτή του Νέου Κύματος, Λάκη Παππά

Έλληνας τραγουδοποιός, από τις εμβληματικές μορφές του «Νέου Κύματος», ο Λάκης Παππάς γεννήθηκε στις 9 Ιανουαρίου του 1938, στην Πρέβεζα. Έκανε την πρώτη του καλλιτεχνική εμφάνιση το 1959, παίζοντας κιθάρα στη θεατρική παράσταση «Παραμύθι χωρίς όνομα» του Ιάκωβου Καμπανέλλη, αντικαθιστώντας τον δάσκαλό του Γεράσιμο Μηλιαρέση. Τη μουσική της παράστασης είχε γράψει ο Μάνος Χατζιδάκις, ο οποίος διέκρινε αμέσως το ταλέντο του στην κιθάρα και στο τραγούδι.

Συνέχεια

Ο Όσιος Θεόδωρος και η Μονή της Χώρας

8 Ιανουαρίου

Η Μονή της Χώρας

Ο Όσιος Θεόδωρος, ο Κτήτωρ και Ηγούμενος της Μονής της Χώρας, γεννήθηκε το έτος 477 μ.Χ. στην Κωνσταντινούπολη. Ήταν συγγενής του αυτοκράτορα Ιουστινιανού. Περί το 529 μ.Χ., συνοδευόμενος από δύο μαθητές του, τον Θεόπλαστο και τον Τιμόθεο, μετέβη εις τα Ιεροσόλυμα, για να προσκυνήσει τον Πανάγιο Τάφο. Επανήλθε στην Κωνσταντινούπολη, οπότε το 534 μ.Χ. ανήγειρε τη Μονή της Χώρας, με δύο παρεκκλήσια αφιερωμένα στον Άγιο Άνθιμο Νικομηδείας και στους Αγίους Τεσσαράκοντα Μάρτυρες της Σεβαστείας. Η μνήμη του Οσίου Θεοδώρου τιμάται την 8η Ιανουαρίου εκάστου έτους.

Συνέχεια

Ο Άγιος Γρηγόριος Επίσκοπος Νύσσης

10 Ιανουαρίου

Ο Άγιος Γρηγόριος Νύσσης, μικρογραφία από το Μηνολόγιο Βασίλειου ΙΙ, 985 μ.Χ. (Βιβλιοθήκη Βατικανού) (agiamarinaalykou.gr)

«Ἡ Μοῦσα Γρηγόριος, οὗ Νύσσα θρόνος,
οὐ Πιερίαν, ἀλλ᾿ Ἐδὲμ σκηνὴν ἔχει.
Γρηγόριον δεκάτῃ θανάτου κνέφας ἀμφεκάλυψεν»

Ο Άγιος Γρηγόριος γεννήθηκε στη Νεοκαισάρεια του Πόντου το 332 μ.Χ. και ήταν αδελφός του Μεγάλου Βασιλείου. Παίρνει την ίδια μόρφωση με τον μεγάλο του αδελφό, ξεχωρίζει δε κι αυτός για την ευφυΐα του, την επιμέλειά του και την φιλοσοφικότατη ιδιοφυΐα του και είχε χειροτονηθεί αναγνώστης. Νυμφεύεται τη Θεοσέβεια, που γρήγορα την αρπάζει ο θάνατος. Ισχυρός χαρακτήρας καθώς ήταν, δεν απελπίζεται, και στα σαράντα του χρόνια γίνεται επίσκοπος Νύσσης (σήμερα Νεμσεχίρ), μιας κωμοπόλεως της Καππαδοκίας.

Συνέχεια

Ο Όσιος Δομετιανός Επίσκοπος Μελιτηνής

10 Ιανουαρίου

«Δομετιανὸς τῆς φθορᾶς ἀπηλλάγη,
Εἴπερ φθορὰν χρὴ τὸν βίον τοῦτον λέγειν»

Ο Όσιος Δομετιανός έζησε τον 6ο αιώνα μ.Χ. και ήταν γιος πλουσίων γονέων, του Θεοδώρου και της Ευδοκίας. Φιλομαθής και πολύ προσεκτικός στο να διατηρεί καθαρή τη ζωή του από μικρή ηλικία, δεν παρασύρθηκε από τα πολλά υλικά πλούτη, αλλ’ επιδόθηκε στο να μάθει τα ελληνικά γράμματα και τις άγιες Γραφές και προόδευσε πολύ στις σπουδές του. Αργότερα παντρεύτηκε μια ευσεβέστατη σύζυγο, που γρήγορα όμως την έχασε, αλλά θέλησε να μείνει πιστός στη μνήμη της και γι’ αυτό έγινε κληρικός και αφοσιώθηκε ολοκληρωτικά στην υπηρεσία της εκκλησίας.

Συνέχεια
Χωρίς κατηγορία

To Sir with Love… Το μεγάλο αντίο στον εμβληματικό ηθοποιό Σίντνεϊ Πουατιέ

Sidney Poitier
(Miami, Florida 1927 – Los Angeles, California 2022)

Έφυγε από τη ζωή στις 6 Ιανουαρίου 2022 στο Λος Άντζελες, ο Αμερικανός ηθοποιός Σίντνεϊ Πουατιέ (Sidney Poitier), σε ηλικία 94 ετών. Είχε βραβευτεί με Όσκαρ Α’ ανδρικού ρόλου, το 1963, για την ταινία «Κάτω από το βλέμμα του Θεού» (Lillies of the Field), ο πρώτος Αφροαμερικανός ηθοποιός που έλαβε την ανώτατη αυτή κινηματογραφική διάκριση στις Η.Π.Α., 24 χρόνια μετά τη νίκη της Χάτι ΜακΝτάνιελ που είχε βραβευτεί με Όσκαρ Β’ γυναικείου ρόλου, το 1939. Υπήρξε επίσης σκηνοθέτης, συγγραφέας, αλλά και διπλωμάτης.

Συνέχεια

Η ξεχωριστή αρχιτεκτονική των Κορυσχάδων

Εντυπωσιακά σαχνισιά και κεντρικοί εξώστες

Σαν να σταμάτησε ο χρόνος στον παραδοσιακό οικισμό των Κορυσχάδων, αφήνοντας άθικτη την πανέμορφη ορεινή τοπική αρχιτεκτονική. Φωλιασμένος ανάμεσα στις κορυφές Παλαιόκαστρο, Λεκογιάννη και Ψηλό Κοτρόνι, σε υψόμετρο 940 μ., μόλις 4 χλμ. από το Καρπενήσι, ο μικρός οικισμός διατηρεί αναλλοίωτη τη λιτή αύρα της ατίθασης γης της Ευρυτανίας.

Συνέχεια

Η Αγία Παρθενομάρτυς Παρθένα η Εδεσσαία

9 Ιανουαρίου

Την πρώτη Κυριακή του Ιανουαρίου, μετά τα Άγια Θεοφάνεια, εορτάζεται από την εκκλησία μας η μνήμη των αγίων Παρθενομαρτύρων Νεολλίνας, Δομνίνας και Παρθένας της Εδεσσαίας.

Συνέχεια
Χωρίς κατηγορία

Ο Όσιος Γεώργιος Χοζεβίτης και η ιερά μονή Παναγίας Χοζεβά

8 Ιανουαρίου

Ο Όσιος Γεώργιος γεννήθηκε σε ένα χωριό της Κύπρου από γονείς ευσεβείς. Είχε έναν μεγαλύτερο αδελφό, τον Ηρακλείδη, ο οποίος, όταν ακόμα ζούσαν οι γονείς τους, πήγε στους Αγίους Τόπους για να προσκυνήσει. Αφού προσκύνησε, κατόπιν πήγε στη Λαύρα του Καλαμώνας, που βρισκόταν κοντά στο σημερινό μοναστήρι του Αββά Γερασίμου, στον Ιορδάνη και εκεί έγινε μοναχός. Ο δε Γεώργιος παρέμεινε κοντά στους γονείς του. Αργότερα πέθαναν οι γονείς τους και ο Γεώργιος έμεινε ορφανός. Τότε τον παρέλαβε μαζί με την κληρονομιά του ο θείος του, που είχε μια μοναχοκόρη και ήθελε να τον κάνει γαμπρό του. Ο Γεώργιος όμως δεν ήθελε να παντρευτεί και έφυγε στον άλλο του θείο, που ήταν ηγούμενος σ’ ένα Μοναστήρι.

Συνέχεια

Μακαρονόπιτα

Μια ελαφριά και εύκολη πίτα που θα ενθουσιάσει μικρούς και μεγάλους και θ’ αποτελέσει ένα ιδιαίτερο κύριο πιάτο στο τραπέζι σας ή ένα ιδανικό συνοδευτικό ιδίως για κρεατικά, σούπες και όσπρια. Η μακαρονόπιτα προέρχεται από την Ήπειρο, έχοντας όμως τον τρόπο να κερδίζει συμπάθειες και εντυπώσεις παντού!

Συνέχεια
Χωρίς κατηγορία