Η 9η Μάη είναι η ημέρα της Αντιφασιστικής Νίκης, η ημέρα που ηττήθηκε ο ναζισμός και η Ευρώπη βγήκε στο φως της ειρήνης από το πιο αιματηρό σκοτάδι που έχει γνωρίσει η ανθρωπότητα. Τα μεσάνυχτα της 8ης προς 9ης Μάη του 1945 γράφτηκε η τελευταία πράξη αυτής της φρίκης, με την τελική πράξη της άνευ όρων συνθηκολόγησης της ναζιστικής Γερμανίας. Η σχετική τελετή έλαβε χώρα σε ένα προάστιο του Βερολίνου, το Κάρλσχορστ, στο κτήριο όπου στεγαζόταν η τραπεζαρία της σχολής μηχανικού του στρατού.
Μια μέρα σαν σήμερα, υπογράφεται από τον Πάουλ φον Χίντενμπουργκ ο Εξουσιοδοτικός Νόμος που έδωσε στον Χίτλερ απόλυτη εξουσία
Τίποτα δεν ξεκινάει από τη μια στιγμή στην άλλη. Είναι αρκετά σαφές από την ιστορία της ανθρωπότητας. Είναι ακόμη πιο σαφές από την ιστορία της Γερμανίας μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η λαίλαπα του ναζισμού δεν ξεκίνησε εν μία νυκτί. Βήμα βήμα, σιωπηλά και σταθερά, από τη μια υποχώρηση στην άλλη, η κοινωνία δέχθηκε τον Αδόλφο Χίτλερ και τον διάλεξε για ηγέτη της. Πριν η φρίκη γίνει καθημερινότητα, ο ναζισμός εξοπλίστηκε με την απαραίτητη νομική προστασία έχοντας την υποστήριξη όλων των κομμάτων εκτός από εκείνων της Αριστεράς. Ήταν 24 Μαρτίου 1933, όταν ο Χίτλερ έγινε ο απόλυτος δικτάτορας.
Επί 10 ημέρες ο λαός της Αθήνας και του Πειραιά ήταν στο πόδι. Τα σχολεία, οι δάσκαλοι, οι καθηγητές είχαν απεργία, ώσπου ανεστάλη η πολιτική επιστράτευση. Στη μάχη αυτή ο λαός της Αθήνας και του Πειραιά έδωσε θύματα 20 νεκρούς και 100 τραυματίες περίπου. Οι επισιτιστές είχαν έναν νεκρό και δύο τραυματίες από σφαίρες και από τα γκλομπς. Υπό το βάρος της κοινωνικής έκρηξης ο κατοχικός πρωθυπουργός Κ. Λογοθετόπουλος παύτηκε αντικατασταθείς από τον Ιωάννη Ράλλη, ενώ η πολιτική επιστράτευση ακυρώθηκε στις 10/3/1943. Το γεγονός αποτελεί κορυφαίο δείγμα αποτελεσματικότητας της εθνικής αντίστασης, καθώς η Ελλάδα ήταν η μοναδική χώρα στην κατεχόμενη Ευρώπη που πέτυχε την εξαίρεση του λαού της από την γενική πολιτική επιστράτευση που είχαν επιβάλει οι Ναζί.
Ο ηθοποιός Γιάννης Βόγλης είχε μιλήσει στο πλαίσιο της έρευνας για την κρίση που δημοσιεύτηκε στο tvxs το 2010. Μεγαλωμένος στον Βύρωνα, σε μικρή απόσταση από την Καισαριανή, θυμάται ως παιδί τις ριπές από τα πολυβόλα και την παγωμένη σιωπή της γειτονιάς και καταθέτει τη μαρτυρία του από την ατμόσφαιρα εκείνων των ημερών… Την επαναφέρουμε με αφορμή τη δημοσίευση των νέων φωτογραφικών ντοκουμέντων από το Σκοπευτήριο της Καισαριανής.
«Η γενιά του ’40 εξαγόρασε με το αίμα της το δικαίωμα να ζει ελεύθερη» (Κώστας Μπαλάφας)
Καισαριανή, 1η Μαΐου 1944: Μπροστά στο απόσπασμα λίγο πριν την εκτέλεση…
Οι φωτογραφίες που έρχονται για πρώτη φορά στη δημοσιότητα, είναι τραβηγμένες λίγα λεπτά πριν την εκτέλεση των 200 Ελλήνων πατριωτών στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944
Αιματοβαμένη περιοχή η συνοικία των Προσφυγικών της Πάτρας, από το Μπλόκο των κατοχικών δυνάμεων το 1943. Πλήρωσε με τις ζωές των παλληκαριών της το μερίδιό της στον αγώνα ενάντια στους ναζιστές στην περίοδο της κατοχής. Με τις εκδηλώσεις τιμής και μνήμης να πραγματοποιούνται κάθε χρόνο, ελάχιστος φόρος τιμής, είναι να κρατάμε άσβεστη την ιστορική μνήμη και να την περνάμε στις επόμενες γενιές.
Ο Ηλίας Καπλανίδης μπροστά από την ιστορική Μάντρα του Μπλόκου της Κοκκινιάς
«Ο δρόμος βαφόταν με αίμα μέχρι το Γ’ Νεκροταφείο. Εκείνο το βράδυ όλη η γειτονιά ήταν μπροστά στις πόρτες. Ο καθένας περίμενε κάποιον δικό του να γυρίσει. Άκουγες να λένε “δεν ήρθε” και άρχιζαν οι φωνές και τα κλάματα…». Ο Ηλίας Καπλανίδης, τελευταίος επιζών του Μπλόκου της Κοκκινιάς, θυμάται την ημέρα που η γη βάφτηκε με το αίμα περισσοτέρων από 200 συμπατριωτών του
Ρουσσέτος Παναγιωτάκης, «Το ολοκαύτωμα της Βιάννου»
Ήταν 14 Σεπτεμβρίου του 1943 όταν οι Γερμανοί κατακτητές έδειξαν για μια ακόμη φορά το απάνθρωπο πρόσωπό τους. Η μέρα που έλαβε χώρα ένα από το πιο ειδεχθή εγκλήματα των ναζί εναντίον αμάχων: το Ολοκαύτωμα της Βιάννου και των γύρω χωριών της επαρχίας Ιεράπετρας Κρήτης ως αντίποινα για τη δράση ανταρτών στην περιοχή. Ο γερμανικός στρατός εισέβαλε στα χωριά Βιάννο, Αμιρά, Βαχό, Κεφαλοβρύσι, Κρεβατά, Άγιο Βασίλειο, Πεύκο, Κάτω Σύμη, Γδόχια, Μύρτο, Μουρνιές, Ρίζα, Μάλλες και επί τρεις ημέρες εκτελούσε αδιάκριτα, λεηλατούσε, έκαιγε σπίτια και περιουσίες… Έναν μήνα μετά οι γερμανοί επανήλθαν ισοπεδώνοντας ολόκληρα τα χωριά. 401 άνθρωποι σκοτώθηκαν. Πάνω από 1.000 οικίες καταστράφηκαν. Κανένα έλεος. Μόνο φωτιά, καπνός και αίμα. Στην ιερή μνήμη της μαρτυρικής θυσίας της Βιάννου επιχειρούμε ένα αφιέρωμα το οποίο πλαισιώνει ξεχωριστά το ποίημα «Νογά ο θεός τον Αμιρά και για τη Βιάννο κλαίει»της Ζωής Δικταίου, με καταγωγή από το όμορφο Λασίθι, και οι πίνακες του επίσης κρητικού ζωγράφου Ρουσσέτου Παναγιωτάκη.
Ο Άγιος Απόστολος Τίτος είναι ο πρώτος Επίσκοπος της Κρήτης και πολιούχος Άγιος της πόλεως του Τυμπακίου στον νομό Ηρακλείου. Η μνήμη του τιμάται στις 25 Αυγούστου.
17 Αυγούστου 1944. Στους δρόμους της Κοκκινιάς ακούγονταν μόνο κλάματα μανάδων, συζύγων, παιδιών και αδελφών, ενώ από παντού έρεε αίμα και η πόλη μύριζε θάνατο… 74 άνδρες εκτελέστηκαν την τραγική εκείνη ημέρα στη Μάντρα της Οσίας Ξένης σε αντίποινα για την αντιστασιακή δράση των κατοίκων της περιοχής. Οι νεκροί στο σύνολό τους, και από άλλα σημεία της πόλης, υπολογίζεται πως ανέρχονται στους 350…
Η Σφαγή του αμάχου πληθυσμού στο Δίστομο του νομού Βοιωτίας, από τους Γερμανούς Ναζί, έγινε κατά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο στις 10 Ιουνίου 1944 και αποτελεί μία εκ των ειδεχθέστερων σφαγών αμάχων από τις Γερμανικές κατοχικές δυνάμεις.
Ο Μανώλης Γλέζος γεννήθηκε στην Απείρανθο (στ’ Απεράθου, σύμφωνα με τη ντοπολαλιά της περιοχής) της Νάξου, στις 9 Σεπτεμβρίου 1922. Ο πατέρας του Νικόλαος Γλέζος (1892-1924) ήταν δημόσιος υπάλληλος και δημοσιογράφος, ενώ η μητέρα του Ανδρομάχη Ναυπλιώτου (1894-1967) καταγόταν από την Πάρο. Τα παιδικά του χρόνια τα έζησε στο χωριό του, όπου τελείωσε το δημοτικό σχολείο. Το 1935 ήλθε στην Αθήνα μαζί με την οικογένειά του και ολοκλήρωσε τις γυμνασιακές του σπουδές, δουλεύοντας παράλληλα ως φαρμακοϋπάλληλος. Το 1940 πέτυχε στην ΑΣΟΕΕ (σημερινό Οικονομικό Πανεπιστήμιο).
Την απαθανάτισαν τυχαία κατά τη διάρκεια ενός γάμου στη γειτονιά της…
Το ολλανδικό μουσείο «Το σπίτι της Άννας Φρανκ» (Anne Frank House) παρουσίασε ένα βίντεο της Άννας Φρανκ, η οποία υπήρξε θύμα της θηριωδίας των Ναζί. Το βίντεο χρονολογείται από το 1941 και είναι η μόνη καταγραφή της Άννας Φρανκ σε φιλμ. Το βίντεο δείχνει την 13χρονη Άννα την ημέρα του γάμου μιας γειτόνισσάς της. Το κορίτσι σκύβει από το μπαλκόνι του, για να δει καλύτερα τον γαμπρό και τη νύφη κι εκεί τη συλλαμβάνει ο φακός.
Χωριό στο βορειοδυτικό τμήμα της Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης, η Βλάστη υπάγεται στον Δήμο Εορδαίας και είναι χτισμένη αμφιθεατρικά, σε ένα οροπέδιο με υψόμετρο 1.240 μέτρα, σ’ ένα αλπικό οροπέδιο ανάμεσα στα βουνά Σινιάτσικο(Άσκιο) (2.222 μ.) και Μουρίκι (1.650 μ.), βόρεια της Κοζάνης και σε απόσταση 25 χιλ. από την Πτολεμαΐδα. Η ιστορία του χωριού αρχίζει τον 15ο αι. μετά την εγκατάσταση Τούρκων Κονιάρων στην κοιλάδα των Καϊλαρίων (Πτολεμαΐδα), οπότε οι χριστιανικοί πληθυσμοί, που ζούσαν εκεί, αναγκάστηκαν να μετοικίσουν σε πιο ασφαλείς και απρόσιτες περιοχές, κυρίως στα ορεινά τμήματα του Μακεδονικού χώρου.
Όταν το καθεστώς διέταξε να καούν δημοσίως τα «βλαβερά» βιβλία, οι δρόμοι γέμισαν καρότσες που κουβαλούσαν βιβλία από παντού. Τότε εκεί στην πυρά, ένας κυνηγημένος ποιητής, από τους πιο ξακουστούς, μελετώντας τη λίστα των καταδικασμένων να καούν διαπίστωσε έντρομος ότι τα δικά του έργα είχαν ξεχαστεί! Έτρεξε στο γραφείο του και συνέταξε μία επιστολή προς τους δυνάστες. «Κάψτε με!», έγραφε με το μεταξένιο του φτερό. «Κάψτε με. Μη μου το κάνετε αυτό. Μη με αφήνετε μόνο». «Δεν είπα πάντα την αλήθεια στα βιβλία μου;». «Και τώρα μου φέρεστε σαν να ήμουν ψεύτης». Για τούτο σας προστάζω: «Κάψτε με!».
Μ' αρέσουν τα ποιήματα που ζουν στο δρόμο, έξω απ' τα βιβλία: αυτά που τουρτουρίζουν στις γωνιές κι όλο καπνίζουν σαν φουγάρα· που αναβοσβήνουν, μες στη νύχτα, σαν Χριστουγεννιάτικα λαμπάκια... [Νίκος Χουλιαράς]
kimintenia 