Ο Στέφανος Ληναίος, μια εμβληματική μορφή του ελληνικού θεάτρου, έφυγε από τη ζωή αφήνοντας πίσω του μια πολυσχιδή πορεία ως ηθοποιός, σκηνοθέτης και πνευματικός άνθρωπος με έντονη κοινωνική και πολιτική παρουσία.

Ο ηθοποιός Γιάννης Βόγλης είχε μιλήσει στο πλαίσιο της έρευνας για την κρίση που δημοσιεύτηκε στο tvxs το 2010. Μεγαλωμένος στον Βύρωνα, σε μικρή απόσταση από την Καισαριανή, θυμάται ως παιδί τις ριπές από τα πολυβόλα και την παγωμένη σιωπή της γειτονιάς και καταθέτει τη μαρτυρία του από την ατμόσφαιρα εκείνων των ημερών… Την επαναφέρουμε με αφορμή τη δημοσίευση των νέων φωτογραφικών ντοκουμέντων από το Σκοπευτήριο της Καισαριανής.

Οικία Κοκοβίκου: Η ιδιαίτερη ιστορία του διώροφου Αθηναϊκού σπιτιού της προεπαναστατικής εποχής, με την αυλή της «Ελενίτσας και του Αντωνάκη» που σήμερα αναδεικνύεται σε μνημείο της πόλης

Στα τελευταία λεπτά της αγαπημένης ταινίας του Γιώργου Τζαβέλα «Η δε γυνή να φοβήται τον άνδρα», η Μάρω Κοντού (Ελένη) φεύγει αγκαλιασμένη με τον Γιώργο Κωνσταντίνου (Αντώνη) από το υπό κατεδάφιση σπίτι όπου κάποτε μοιράστηκαν οι δυο τους 10 ολόκληρα χρόνια κοινής ζωής. «Θλιβερό πράγμα το γκρέμισμα», αναφωνεί ο Αντωνάκης. «Ναι, πολύ θλιβερό…», συμφωνεί η Ελενίτσα. Στην πραγματική ζωή ωστόσο, το σπίτι της Ελένης και του Αντωνάκη δεν κατεδαφίστηκε ποτέ σε αντίθεση με το σενάριο της ταινίας…! Αντιθέτως διατηρείται έως και σήμερα και μάλιστα στην ίδια σχεδόν απαράλλαχτη μορφή, την οποία είχε όταν γυρίστηκε η ταινία, παρ’ ότι πέρασαν 60 χρόνια. Το Υπουργείο Πολιτισμού προχωράει στην προστασία και ανάδειξη των αρχαιοτήτων που αποκαλύφθηκαν στην «οικία Κοκοβίκου», όπως έμεινε στην ιστορία το διώροφο κτίσμα της οδού Τριπόδων 32 στην Πλάκα της Αθήνας, μετατρέποντας το κινηματογραφικό σύμβολο σε ζωντανό αρχαιολογικό χώρο.

Μάνος Κατράκης
(Καστέλι Κισσάμου, 14 Αυγ. 1908 – Αθήνα, 2 Σεπτ. 1984)

Αληθινός, ασυμβίβαστος, πολυτάλαντος, αλησμόνητος. Με περισσότερα από 50 χρόνια προσφοράς στο θέατρο, με στόχους υψηλούς, ερμηνείες συγκλονιστικές, βραβεία και επαίνους, αγώνες και συνέπεια, ο Μάνος Κατράκης τίμησε το επάγγελμα και ποίησε πράγματι ήθος, τόσο με τους εμβληματικούς ρόλους του όσο και με το ίδιο το προσωπικό παράδειγμα της ζωής του. Η δωρική φωνή της Ρωμιοσύνης εσίγησε έναν άλλο Σεπτέμβρη, ακριβώς 40 χρόνια πριν…

Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, τέλη δεκαετίας 1940

Ευτυχής όποιος γλύτωσε
από τη φουρτούνα της θάλασσας
και σ’ ένα λιμάνι απάνεμο άραξε.
Ευτυχής κι όποιος όλους
τους μόχθους τους ξεπέρασε.
Με άλλο τρόπο ο ένας ξεπερνάει
τον άλλο σε ευτυχία και δύναμη.
Αναρίθμητες ελπίδες υπάρχουν
για θνητούς αναρίθμητους…
Ευριπίδη, «Βάκχαι», Χορικό Η’ (απόσπασμα)

(φωτ. Δημήτρης Χαρισιάδης
Φωτογραφικά Αρχεία μουσείου Μπενάκη)

Ο κόσμος ήταν τόσο πολύς που καθόταν στη γη ή έβλεπε την παράσταση κρεμασμένος σε δέντρα ή στις πλαγιές. Η φωτογραφία που δείχνει το θέατρο γεμάτο «μιλά» από μόνη της.

Όταν η τηλεοπτική σειρά «Μαντάμ Σουσού» έβγαινε στον αέρα ήταν η εποχή που τα μοναδικά τηλεοπτικά κανάλια ήταν τα κρατικά. Με αυτόν τον τρόπο -και με αυτόν τον ρόλο- συστήθηκε η Άννα Παναγιωτοπούλου στο πανελλήνιο εκτός πρωτεύουσας, στο κοινό που δεν είχε την ευκαιρία να τη γνωρίζει ως τότε μέσω της θεατρικής της παρουσίας. Χρόνια αργότερα σε μια συνέντευξή της και αφού είχαν ήδη ακολουθήσει άλλες δύο τηλεοπτικές σειρές στις οποίες πρωταγωνίστησε και άφησαν το δικό τους, ξεχωριστό αποτύπωμα στην ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης, έλεγε ότι «η τηλεόραση δεν φτιάχνει σταρ, φτιάχνει “συγγενείς”. Ένα παιδάκι με ρώτησε κάποτε “με ξέρεις;” “Όχι” του απάντησα. “Τότε γιατί σε ξέρω εγώ”; Μπαίνουμε στα σπίτια απρόσκλητοι».

Γιάννης Φέρτης
(1938-2024)

Όλοι θα θυμόμαστε παντοτινά τον Γιάννη Φέρτη για δεκάδες όμορφους λόγους: Οι περισσότεροι έχοντας την ανάμνηση της αξεπέραστης φωνής του από κάποιον ρόλο του στο σινεμά, στη μικρή οθόνη ή στο θέατρο, από κάποια δημόσια απαγγελία ή ακόμα και από ποιοτικές διαφημίσεις στις οποίες συνεργάστηκε. Άλλοι ως έναν από τους γοητευτικότερους ηθοποιούς στην ιστορία του ελληνικού θεάτρου και κινηματογράφου. Άλλοι για μια από τις πολλές αξέχαστες ερμηνείες του.

Γιώργος Μιχαλακόπουλος
(1938-2023)

Ο Γιώργος Μιχαλακόπουλος, ένας από τους σπουδαιότερους Έλληνες ηθοποιούς, σκηνοθέτες και δασκάλους, που άφησε ανεξίτηλο το σημάδι του στον πολιτισμό τεσσάρων δεκαετιών, έφυγε σήμερα για τη γειτονιά των αγγέλων, σε ηλικία 85 ετών

Σπύρος Φωκάς
(Πάτρα 1937 – Ελευσίνα 2023)

Το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος (ΚΘΒΕ) εκφράζει τη βαθιά του θλίψη για τον θάνατο της σπουδαίας ηθοποιού Μαίρης Χρονοπούλου που γνώρισε μεγάλη επιτυχία κατά τη διάρκεια της χρυσής εποχής του κινηματογράφου, αγαπήθηκε και διακρίθηκε μέσα από σημαντικούς ρόλους και συνεργασίες ως μία από τις πιο δημοφιλείς και σημαντικές Ελληνίδες ηθοποιούς.

Από τη θεατρική παράσταση «Ο χορός του θανάτου»
του August Strindberg (Θέατρο Ιλίσια, 1996-97)

«Ηθοποιός σημαίνει φως …»
Μάνος Χατζιδάκις «Οδός Ονείρων», 1962

Θα τη θυμάμαι πάντα για την αξέχαστη ερμηνεία της ως Μπλανς Ντι Μπουά, στο «Λεωφορείο ο Πόθος» του Τένεσσι Γουίλιαμς, στο «Θέατρο Ιλίσια», και μετά την παράσταση στο καμαρίνι της, που μας δέχτηκε… Εύθραυστη, λαμπερή, μοναδική, εκθαμβωτική, με την πληρότητα της συγκίνησης και της χαράς ακόμα μιας σπουδαίας παράστασης που είχε μόλις δοθεί στο κοινό της, σαν αστέρι που σκορπάει απλόχερα το φως του παντού… Διέθετε μία μοναδική ικανότητα να αναδεικνύει τη δύναμη της ευγένειας και της λεπτότητας που απέπνεε κάθε της λόγος και κάθε της κίνηση και να δίνει αξία και ομορφιά σε κάθε δευτερόλεπτο που περνούσες κοντά της.

Συνέχεια →

Τέτοια γυναίκα!

«Το μυστικό είναι να μην κλαις», μου λέει με φωνή που βγαίνει σαν ψίθυρος. «Να μην κλαις. Γιατί έτσι και κλάψεις, κάηκες …». Τέτοια γυναίκα! Ακόμα και οι ξένοι επιστήμονες που δεν γνώρισαν την καλλιτεχνική ιδιοφυΐα της, που δεν δοκίμασαν την από σκηνής χημεία της, που δεν μυήθηκαν στη σαγήνη της, επιβεβαιώνονται για το ότι η Έλλη Λαμπέτη υπήρξε ένα πλάσμα μοναδικό…