Στη συλλογή του Οδυσσέα Ελύτη «Προσανατολισμοί» συναντάμε οι «Αιθρίες», ένα ποίημα γεμάτο ηλιόλουστες μέρες, θάλασσα και έρωτα:
ΣυνέχειαΉβη της Μέρας (Οδυσσέας Ελύτης)
Συντάκτης: kimintenia
Στη γιορτή του πατέρα!
Σε εκείνον που μας αγάπησε από την πρώτη μας στιγμή και σήκωσε τα βάρη της ζωής για μας, στον πατέρα μας, στον πατέρα των παιδιών μας, στον πατέρα που μας κοιτά από ψηλά, σε κάθε πατέρα, ένα μεγάλο «ευχαριστώ!».
ΣυνέχειαΤα ζώα έχουν μέσα τους τη χαρά της ζωής
Γέροντας Θαδδαίος της Βιτόβνιτσα
Δόξα τω Θεώ που υπάρχουν ακόμη πουλάκια! Πολλά όμως είδη πουλιών εξαφανίστηκαν. Η ζωή όλο και περισσότερο, καταστρέφεται και σβήνει.
Μέχρι πριν από δέκα περίπου χρόνια, εδώ στο Μοναστήρι μας στη Βιτόβνιτσα, όταν χιόνιζε πολύ και είχε ξαστεριά, μαζεύονταν πάρα πολλοί λαγοί. Ολόκληρη αγέλη. Το χιόνι παχύ και επάνω του έκαναν μονοπάτια, σχημάτιζαν κύκλους μέσα στα ξέφωτα εκεί που δεν υπήρχαν δέντρα. Κυνηγιόντουσαν, κυλιόντουσαν στο χιόνι, έπαιζαν, χαίρονταν. Χαρά Θεού!
ΣυνέχειαΗ μαρτυρική θυσία των Προσκόπων του Αϊδινίου (18 Ιουνίου 1919)
Οι Πρόσκοποι Αϊδινίου
Το Αϊδίνιο είναι η πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας της Μικράς Ασίας, στη νοτιοδυτική ακτή της Τουρκίας, ανάμεσα στις επαρχίες Σμύρνης και Μούγλων. Κατελήφθη από τον ελληνικό στρατό στις 14 Μαΐου 1919. Την περίοδο εκείνη η πόλη αριθμούσε 35.000 κατοίκους από τους οποίους οι 8.000 ήταν Έλληνες. Η ελληνική κοινότητα της πόλης έλεγχε το εμπόριο και διέθετε σχολεία, νοσοκομεία καθώς και τον περίφημο φιλολογικό σύλλογο «Μέλισσα» που διατηρούσε και βιβλιοθήκη και φιλαρμονική εταιρεία.
ΣυνέχειαΗ Αγία Σοφία φωνάζει «Χριστός!»
Ένας Τούρκος επισκέπτης αποφασίζει να πάρει την κάμερά του (2018) και να δημιουργήσει ένα δικό του virtual tour μέσα στην Αγία Σοφία Κωνσταντινουπόλεως. Όπως όμως θα παρακολουθήσετε, συναντιέται διαρκώς με τη μορφή του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, της Υπεραγίας Θεοτόκου, αρκετών Αγίων αλλά και σπουδαίων Βυζαντινών Αυτοκρατόρων.
ΣυνέχειαΧαράζει στο Αιγαίο
Γλυκοχάραμα στη Σίκινο
«Χαράζει» θα πει η «χαρά ζει», θα πει πως ο κόσμος ηχεί,
θα πει ότι φωτίζεται η εικόνα της γης από το διάχυτο καντήλι του ήλιου.
Έχεις δει πρόσωπο χαρούμενο; είναι σαν Ανατολή!
Ιερά Μονή Παναγίας Βαρνάκοβας
Ιερά Μονή Παναγίας Βαρνάκοβας, πίνακας της Ιωάννας Ξέρα
Η Ιερά Μονή Παναγίας Βαρνάκοβας ιδρύθηκε το 1077. Στις αρχές του 13ου αιώνα, όπως αναφέρεται στο κτητορικό της για το έτος 1212, ζούσαν στη Βαρνάκοβα 96 ιερομόναχοι και διάκονοι. Οι Κομνηνοί, άρχοντες του Δεσποτάτου, αγάπησαν τόσο πολύ την Παναγία τη Βαρνάκοβα, ώστε μερικοί εξ αυτών επέλεξαν το Καθολικό της Μονής ως τόπο ενταφιασμού τους. Μάλιστα, τουλάχιστον δύο από αυτούς έγιναν μοναχοί: ο Αλέξιος, με το όνομα Ακάκιος, ο κάποτε ηγούμενος και ο πατέρας του Εμμανουήλ, με το όνομα Ματθαίος. Το 1919 ο αρχαιολόγος Αναστάσιος Ορλάνδος ανακάλυψε τους τάφους τους κάτω από το δάπεδο του εσωνάρθηκα, ενώ σώζονται μέχρι σήμερα στη Μονή οι επιτύμβιες πλάκες. Ανάλογη με τους Κομνηνούς εύνοια προς το Μοναστήρι λέγεται πως επέδειξαν και οι τελευταίοι αυτοκράτορες του Βυζαντίου, οι Παλαιολόγοι.
ΣυνέχειαΗ Παναγία «η Πάντων Ελπίς» εκ Μικράς Ασίας
Η Παναγία «η Πάντων Ελπίς» εκ Μικράς Ασίας βρίσκεται στον ιερό ναό Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης Ιπποδρομίου Θεσσαλονίκης. Η εικόνα αυτή της Παναγίας ήρθε πρόσφυγας από τη Μικρά Ασία χωρίς να έχει καταγραφεί ποιος την έφερε. Κανένας δεν γνωρίζει ποιου τέμπλου, ποιας εκκλησιάς, ποιου χωριού ή Μικρασιατικής πολιτείας υπήρξε κομμάτι. Την έφεραν πρόσφυγες από τη Μικρασιατική Καταστροφή το 1922. Πρόσφυγες ανώνυµοι τη δώρισαν εδώ, σε τούτο τον ναό παραδίδοντάς την σε τόπο ασφαλή και χέρια ευλαβικά. Σύμφωνα με μαρτυρίες γηραιών ενοριτών, αν και την έφεραν Μικρασιάτες πρόσφυγες στη Θεσσαλονίκη, προέρχεται από τα Ταταύλα της Κωνσταντινούπολης.
ΣυνέχειαΚατάγομαι από την Πρίγκηπο
γράφει η Δήμητρα Γ. Γιαπισίκογλου (α’ γυμνασίου)
Η Σκάλα της Πριγκήπου
Η καταγωγή μας είναι ο τόπος από τον οποίο αντλούμαι τις ρίζες μας. Ο δικός μου τόπος καταγωγής είναι η Πρίγκηπος, ένα νησί απέναντι από την Κωνσταντινούπολη, στη θάλασσα του Μαρμαρά.
ΣυνέχειαΗ μελαγχολία των Παλαιολόγων (Φώτης Κόντογλου)
Μυστράς
Τὸν καιρὸ ποὺ δούλευα στὸν Μυστρᾶ, τύχαινε πολλὲς φορὲς νὰ βρεθῶ μοναχὸς μέσα στὴν Περίβλεπτο. Τ’ ἀπόγεμα ἡ ἐκκλησία σκοτείνιαζε κι ἀγρίευε. Ἀπὸ πάνου ἀπὸ τὴν σκαλωσιὰ ἄκουγα πατήματα. «Κανένα φάντασμα θὰ περπατᾷ», συλλογιζόμουνα, καὶ γύριζα τὸ κεφάλι μου πάντα κατὰ τὸ μέρος ποὺ στεκόντανε ζωγραφισμένοι οἱ στρατιῶτες καὶ οἱ πολεμάρχοι. Στεκόντανε στὴ σειρὰ ἕνα γῦρο, λίγο ψηλότερα ἀπὸ τὸ χῶμα, οἱ περισσότεροι μὲ βγαλμένα μάτια, τρυπημένοι στὸ στῆθος, πολλοὶ ἀπ’ αὐτοὺς κομματιασμένοι ἀπὸ τὶς σπαθιές. Σὲ πολλὰ κεφάλια εἶχε ἀπομείνει γερὸ ἕνα μάτι μοναχά, μὰ κεῖνο τὸ μάτι ἔβλεπε σὰν δέκα ζωντανά.
ΣυνέχειαΤα βιβλία…
Όσο προχωρά η ψηφιοποίηση των γραπτών κειμένων -η οποία να το πούμε και αυτό: έχει και τα θετικά της, τόσο μεγαλύτερη αγάπη θα έχω για τα βιβλία στην έντυπη μορφή τους! Πάντα τα έβλεπα σαν πλάσματα ζωντανά, καθένα ξεχωριστό σε περιεχόμενο, όψη και χαρακτήρα, με τα κορμάκια τους λιανά ή παχουλά, καλοδιατηρημένα ή καταπονημένα απ’ τα πολλά διαβάσματα, καθένα με τη δική του ξεχωριστή ιστορία και υπόσταση, με το δικό του λόγο, το ξεχωριστό του ύφος, ακόμα και την ιδιαίτερή του μυρωδιά ή τα σημάδια ενός «μικροατυχήματος» που του στέρησε την αρχική του αταραξία και ακεραιότητα…
ΣυνέχειαΤο βαθύτερο νόημα ενός ταπεινού Παραδείσου (Οδυσσέας Ελύτης)
Άγιος Νικόλαος Λασίθι – Κρήτη, Fred Boissonas (1920)
Χιλιάδες χρόνους περπατάμε. Λέμε τον ουρανό «ουρανό» και τη θάλασσα «θάλασσα». Θ’ αλλάξουν όλα μια μέρα κι εμείς μαζί τους θ’ αλλάξουμε, αλλά η φύση μας ανεπανόρθωτα θα ‘ναι χαραγμένη πάνω στη γεωμετρία που καταφρονέσαμε στον Πλάτωνα.
ΣυνέχειαΒραδυνή γαλήνη στο νησί
Μήν εἴδατε τὴν ὀμορφιά ποὺ τὴν Κοιλάδα ἁγιάζει;
Διονύσιος Σολωμός
Τούτο το καλοκαιράκι (Παραδοσιακό Αρκαδίας)
Τούτο το- μαύρα γλαρά μου μάτια
τούτο το καλοκαιράκι, κυνηγούσα ένα πουλάκι
Κυνηγού- μαύρα γλαρά μου μάτια
Κυνηγούσα προσπαθούσα
να το πιάσω δεν μπορούσα.
Παίζοντας, ψηλέ λιγνέ μου κρίνε
Παίζοντας τον ταμπουρά μου
ήρθε μες την κάμαρα μου.
Το Ελληνικό Καλοκαίρι (Jacques Lacarrière)
(φωτ. Δ. Διανελλής, «Στην αγκαλιά του Παγασητικού», 1980, Η Μαγνησία Στο Πέρασμα Του Χρόνου/fb)
«Στην Ελλάδα η ομορφιά δεν μαθαίνεται ποτέ, είναι αυθόρμητη, αυτόχθονη όπως τ’ άσπρα κεντίδια των κυμάτων πάνω στην άμμο, όπως η μελετημένη συμμετρία των κυπαρισσιών σε όλο το μήκος των δρόμων, σαν μία πανδαισία χρωμάτων σε πόρτες και παράθυρα, ή σαν το πολύχρωμο έμβλημα των ελληνικών ενδυμάτων και κοσμημάτων. Διότι η ομορφιά είναι μία μάχη, είναι η νίκη του φωτός πάνω στη σκιά».
ΣυνέχειαΣῶμα τοῦ καλοκαιριοῦ
Ὢ σῶμα τοῦ καλοκαιριοῦ γυμνὸ καμένο
Φαγωμένο ἀπὸ τὸ λάδι κι ἀπὸ τὸ ἀλάτι
Σῶμα τοῦ βράχου καὶ ῥῖγος τῆς καρδιᾶς
Μεγάλο ἀνέμισμα τῆς κόμης λυγαριᾶς
Γεμᾶτο ἀστράκια καὶ πευκοβελόνες
Σῶμα βαθὺ πλεούμενο τῆς μέρας!
Ὀδ. Ἐλύτης – Προσανατολισμοί
