Κερατόκαμπος, δεκαετία του ’40. Άγονος τόπος, με ελάχιστους κατοίκους, που σιγά σιγά έπαιρναν τη γενναία απόφαση να κατηφορίσουν προς την παραλία, γοητευμένοι τόσο από την παρθένα ακρογιαλιά της περιοχής αλλά και από τις εμπορικές δυνατότητες που πρώτοι διέκριναν.
Η Β’ Κυριακή των Νηστειών είναι αφιερωμένη στον Άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά, έναν από τους Μεγάλους Πατέρες της Εκκλησίας και κορυφαίο Οικουμενικό διδάσκαλο. Η διδασκαλία του για τη θέωση του ανθρώπου και τη μετοχή του στις άκτιστες ενέργειες του Θεού εκφράζει την ουσία της Ορθόδοξης πνευματικής ζωής σε πλήρη αντίθεση με την εκκοσμικευμένη θεολογία της εποχής του που διαμορφώθηκε με την επίδραση του σχολαστικιστικού ανθρωποκεντρισμού του ρωμαιοκαθολικισμού. Αποτελεί σπάνια περίπτωση θεολόγου θεόπτη που εκφράζει την ουσία της ορθόδοξης πνευματικής ζωής με μοναδικό συνθετικό τρόπο. Έχει ως θεμέλιο της πνευματικής του κατάρτισης τη βίωση της θείας χάριτος και τη θέωση μέσα στο φως των ακτίστων ενεργειών του Θεού. Προικισμένος με οξύ νου μπόρεσε να κινηθεί άνετα στον χώρο της θεολογίας και να εκφράσει ακραιφνή τριαδολογία με τα σημαντικά έργα του.
Ο Γιώργος Θεοτοκάς γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1905 και πέθανε στην Αθήνα το 1966. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα, στο Παρίσι και στο Λονδίνο. Θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της νεοελληνικής πεζογραφίας και της γενιάς του ’30, της οποίας έθεσε τη θεωρητική βάση για την ελληνικότητα. Υπήρξε πολυγραφότατος και ασχολήθηκε με την πεζογραφία, το θέατρο, την ποίηση, το δοκίμιο, την κριτική, την ταξιδιωτική λογοτεχνία. Το δίτομο μυθιστόρημά του «Αργώ» κυκλοφόρησε το 1936. Αποτελεί μια καταγραφή της Ελλάδας του Μεσοπολέμου που συνταρασσόταν από ποικίλες ιδεολογίες, από τις συνέπειες της Μικρασιατικής καταστροφής και από τα αλλεπάλληλα στρατιωτικά κινήματα που ξεσπούσαν κάθε τόσο. Το πλήθος των ηρώων της Αργούς κινείται γύρω από τον ίδιο βασικό πόλο: τις τάσεις μιας γενιάς αισιόδοξης και δημιουργικής που οι συνεχείς εθνικές καταστροφές την οδήγησαν σε μια βαθειά απογοήτευση. Στο απόσπασμα που ακολουθεί, η ηρωίδα αναλογίζεται τις αγωνίες και τις προσπάθειες που καταβάλλουν οι γονείς για την ανατροφή των παιδιών τους, μέσα στο ιστορικό πλαίσιο της εποχής, παρακολουθώντας την κόρη της που από παιδί έχει πια μεταμορφωθεί σε νεαρή γυναίκα.
Η Παναγία είναι το πνευματικό στόλισμα της ορθοδοξίας. Για μας τους Έλληνες είναι η πονεμένη μητέρα, η παρηγορήτρια κ’ η προστάτρια, που μας παραστέκεται σε κάθε περίσταση. Σε κάθε μέρος της Ελλάδας είναι χτισμένες αμέτρητες εκκλησιές και μοναστήρια, παλάτια αυτηνής της ταπεινής βασίλισσας, κι’ ένα σωρό ρημοκλήσια, μέσα στα βουνά, στους κάμπους και στα νησιά, μοσκοβολημένα από την παρθενική και πνευματική ευωδία της.
Ένα απλούστατο αλλά ιδιαίτερα νόστιμο και θρεπτικό φαγητό είναι το πλιγούρι. Μία συνταγή που παρασκευάζεται σε ελάχιστο χρόνο με λίγα και λιτά υλικά και αποτελεί ένα πλήρες κύριο πιάτο ή ιδανικό συνοδευτικό κυρίως για κρεατικά τόσο στο καθημερινό όσο και στο γιορτινό σας τραπέζι! Αν θέλουμε το πλιγούρι μας νηστίσιμο, αντικαθιστούμε το φρέσκο βούτυρο με φυτικό και έχουμε ένα Σαρακοστιανό πιάτο. Η συνταγή προέρχεται από την Κωνσταντινούπολη όπου το πλιγούρι χρησιμοποιείται ως βασικό φαγητό ή ως γέμιση σε πολλά πιάτα της περίφημης και αγαπημένης Πολίτικης κουζίνας.
«Λίγο ακόμα, να σηκωθούμε λίγο ψηλότερα». Οι λέξεις του Γιώργου Σεφέρη πετούν σαν χελιδόνια πάνω από το κεφάλι μας, γνώριμα και αγαπημένα -αλλά και παντοτινά ζητούμενα. Σε αυτά τα χρόνια του φόβου, της κόπωσης, του πάγου και των απανωτών αδιεξόδων, τα λόγια αυτά μπορεί ν’ ακούγονται απόκοσμα ή και σαρκαστικά.. Μπορεί, όμως, με την απόλυτη απλότητά τους, να είναι και σημαία ομορφιάς και αισιοδοξίας σε τούτη τη σκοτεινή και δύσκολη εποχή της απραξίας και της μεγάλης μελαγχολίας. «Λίγο ακόμα / θα ιδούμε τις αμυγδαλιές να ανθίζουν / τα μάρμαρα να λάμπουν στον ήλιο / τη θάλασσα να κυματίζει». Η χώρα μας είναι και η χαρά μας, και έχουμε το προνόμιο να μπορούμε να τη χαρούμε. Αλλ’ αυτή είναι και η μεγάλη πρόκληση -να αγωνιστούμε για να φθάσουμε εκεί όπου μπορούμε να δούμε τι έχουμε: τη φύση, τον ρου της Ιστορίας και των εποχών. Για να δούμε, πρέπει να σηκωθούμε λίγο ψηλότερα. Όταν δούμε, ίσως αλλάξουμε. Ίσως η προσπάθεια είναι αυτό που μας λείπει. Ίσως η έλλειψη προσπάθειας είναι αυτό που μας λυγίζει, μας γονατίζει…
Επί 10 ημέρες ο λαός της Αθήνας και του Πειραιά ήταν στο πόδι. Τα σχολεία, οι δάσκαλοι, οι καθηγητές είχαν απεργία, ώσπου ανεστάλη η πολιτική επιστράτευση. Στη μάχη αυτή ο λαός της Αθήνας και του Πειραιά έδωσε θύματα 20 νεκρούς και 100 τραυματίες περίπου. Οι επισιτιστές είχαν έναν νεκρό και δύο τραυματίες από σφαίρες και από τα γκλομπς. Υπό το βάρος της κοινωνικής έκρηξης ο κατοχικός πρωθυπουργός Κ. Λογοθετόπουλος παύτηκε αντικατασταθείς από τον Ιωάννη Ράλλη, ενώ η πολιτική επιστράτευση ακυρώθηκε στις 10/3/1943. Το γεγονός αποτελεί κορυφαίο δείγμα αποτελεσματικότητας της εθνικής αντίστασης, καθώς η Ελλάδα ήταν η μοναδική χώρα στην κατεχόμενη Ευρώπη που πέτυχε την εξαίρεση του λαού της από την γενική πολιτική επιστράτευση που είχαν επιβάλει οι Ναζί.
Fr. W. Burton, The Meeting on the Turret Stairs, 1864
Η δραματική απεικόνιση της τελευταίας συνάντησης της Hellelil και του Hildebrand (Χέλελιλ και Χίλντεμπραντ) από τον Frederic William Burton, ψηφίστηκε από το ιρλανδικό κοινό ως ο πλέον αγαπημένος πίνακας του Ιρλανδικού έθνους το έτος 2012, ενώ έχει γίνει εξαιρετικά δημοφιλής και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου δεν σταματά να κερδίζει ολοένα και νέους θαυμαστές παγκοσμίως, που περιγράφουν τον πίνακα ως «μια στιγμή που σου κόβει την ανάσα» και «που σου αλλάζει τη ζωή».
Sir Donald McCullin, Shell shocked US Marine, 1968 Αμερικανός πεζοναύτης στη μάχη της Χουέ, Βιετνάμ 1968
«Ο πόλεμος είναι το πιο άσχημο πράγμα στο οποίο μπορεί να εμπλακεί ο άνθρωπος». Τα λόγια ανήκουν στον Sir Donald McCullin, έναν από τους σημαντικότερους φωτορεπόρτερ του 20ού αιώνα, που μίλησε το Σάββατο, στην κατάμεστη αίθουσα της «Τεχνόπολης» στο Γκάζι, για μια ζωή γεμάτη πολεμικά μέτωπα, ερείπια, ενοχές, ομορφιά και σιωπή. Την ίδια στιγμή που οι ειδήσεις μιλούν για επιθέσεις στη Μέση Ανατολή και ένας ακόμη κύκλος αίματος ανοίγει για την ανθρωπότητα, συναντήσαμε τον άνθρωπο που έχει περάσει έξι δεκαετίες της ζωής του κοιτάζοντας τον πόλεμο κατάματα…
Οι Άγιοι Μεγαλομάρτυρες Θεόδωροι, Τήρων και Στρατηλάτης
Ανάμνηση του θαύματος των κολλύβων του Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος
Ο αυτοκράτορας Ιουλιανός ο Παραβάτης γνωρίζοντας ότι οι χριστιανοί καθαρίζονται με τη νηστεία στην πρώτη εβδομάδα της Αγίας Σαρακοστής (γι’ αυτό την λέμε «καθαρά εβδομάδα»), θέλησε να τους μολύνει. Διέταξε λοιπόν, κρυφά, όλες οι τροφές στην αγορά να ραντισθούν με αίματα ειδωλολατρικών θυσιών.
Ο «Ακάθιστος Ύμνος» («Χαιρετισμοί της Υπεραγίας Θεοτόκου») είναι ένα μεγάλο και σπουδαίο ποίημα, γραμμένο τον 6ο αιώνα μ.Χ., που απευθύνεται στην Παναγία μας και της αποδίδει επαίνους, ευχαριστίες και προσευχές. Στους στίχους του, σε ποιητική μορφή με πανέμορφα λόγια, υπάρχουν όλες οι βασικές διδασκαλίες της Ορθοδοξίας για τον Χριστό, την ενανθρώπισή του, τον ρόλο της Παναγίας για τη σωτηρία του ανθρώπου, την αγνότητα και την αγιότητά Της, αλλά και για τον αγώνα του ανθρώπου για την ένωσή του με το Θεό και τη βοήθεια που ζητάει από το Χριστό και την Παναγία γι’ αυτό.
Η φάβα είναι η ευρύτερα διαδεδομένη ονομασία του μαγειρεμένου όσπριου λαθούρι. Ως φαγητό η φάβα έχει υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες και είναι χαμηλή σε λιπαρά, αφού περιέχει μόνον ένα γραμμάριο λίπους ανά 350 θερμίδες (1.500 kJ) μερίδας. Οι περισσότερες από τις θερμίδες της προέρχονται από πρωτεΐνες και σύνθετους υδατάνθρακες. Είναι κυρίως γνωστή ως μία από τις φυσικές τροφές με την υψηλότερη περιεκτικότητα διαιτητικών ινών, που βοηθούν στην καλή λειτουργία του πεπτικού μας συστήματος, προσφέροντας ταυτόχρονα το αίσθημα του κορεσμού, που μας κρατάει χορτάτους για πολλές ώρες!
Καθαρά Δευτέρα: Πώς πήρε το όνομά της; Γιατί πετάμε χαρταετό; Tι σηματοδοτεί η μέρα αυτή για τους Χριστιανούς; Πώς την υποδέχονται στα νησιά και στα χωριά μας;
Η «Καθαρά Δευτέρα» ή «τα Κούλουμα» σηματοδοτούν την αφετηρία της Μεγάλης Σαρακοστής και από τους λαογράφους θεωρείται ο επίλογος των βακχικών εορτών της Αποκριάς. Στην Ελλάδα η Καθαρά Δευτέρα εορτάζεται πάνδημα, κατά κύριο λόγο με το Σαρακοστιανό τραπέζι και μια σειρά από αντιπροσωπευτικά νηστίσιμα εδέσματα, με βασικό στοιχείο την πατροπαράδοτη «λαγάνα», την ταραμοσαλάτα, τα τουρσιά, τον χαλβά, τα φασόλια, τα θαλασσινά, τις ελιές.
Ο ηθοποιός Γιάννης Βόγλης είχε μιλήσει στο πλαίσιο της έρευνας για την κρίση που δημοσιεύτηκε στο tvxs το 2010. Μεγαλωμένος στον Βύρωνα, σε μικρή απόσταση από την Καισαριανή, θυμάται ως παιδί τις ριπές από τα πολυβόλα και την παγωμένη σιωπή της γειτονιάς και καταθέτει τη μαρτυρία του από την ατμόσφαιρα εκείνων των ημερών… Την επαναφέρουμε με αφορμή τη δημοσίευση των νέων φωτογραφικών ντοκουμέντων από το Σκοπευτήριο της Καισαριανής.
Μ' αρέσουν τα ποιήματα που ζουν στο δρόμο, έξω απ' τα βιβλία: αυτά που τουρτουρίζουν στις γωνιές κι όλο καπνίζουν σαν φουγάρα· που αναβοσβήνουν, μες στη νύχτα, σαν Χριστουγεννιάτικα λαμπάκια... [Νίκος Χουλιαράς]