Λαγάνα Αγιορείτικη

«Λαγάνα» ονομάζεται ο άζυμος άρτος, που φτιάχνεται μόνο μια ημέρα τον χρόνο, την Καθαρά Δευτέρα. Το όνομά της προέρχεται από το αρχαιοελληνικό «λάγανον», μια πλακωτή ζύμη από αλεύρι και νερό, ενώ ως έδεσμα η λαγάνα μνημονεύεται και σε κείμενα της αρχαιότητας. Ένα από αυτά είναι οι «Εκκλησιάζουσες» του Αριστοφάνη, όπου αναφέρεται η φράση: «λαγάνα πέττετται», δηλαδή λαγάνες γίνονται.

Συνέχεια

Στον τοίχο της Καισαριανής: Αδημοσίευτες φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 την Πρωτομαγιά του ’44

Καισαριανή, 1η Μαΐου 1944: Μπροστά στο απόσπασμα λίγο πριν την εκτέλεση…
Συνέχεια

Το γαϊτανάκι

Από τα λίγα έθιμα που διατηρούνται αυτούσια ως τις μέρες μας, το γαϊτανάκι είναι ένας χορός που δένει απόλυτα με το χρώμα και το κέφι της αποκριάς. Το γαϊτανάκι πέρασε στην Ελλάδα από πρόσφυγες του Πόντου και της Μικράς Ασίας και έδεσε απόλυτα με τα άλλα τοπικά έθιμα, αφού η δεξιοτεχνία των χορευτών αλλά και ο ιδιαίτερος χαρακτήρας του δεν αφήνουν κανέναν αδιάφορο!

Συνέχεια

Γενίτσαροι και Μπούλες στην αποκριάτικη Νάουσα

Αστείρευτο κέφι, πειράγματα, μεταμφιέσεις και αστεία, αυθόρμητα γλέντια με χάλκινα και ζουρνάδες και φιλόξενη διάθεση. Την περίοδο της Αποκριάς όλη η Νάουσα γιορτάζει και με απόλυτη προσήλωση αναβιώνει το έθιμο με τις βαθιές ρίζες «Γενίτσαροι και Μπούλες». Στην Ηρωική πόλη της Νάουσας, δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ημαθίας, στην Κεντρική Μακεδονία, ήδη από την αρχή του Τριωδίου, στους δρόμους, τις πλατείες, τα μπαράκια και τις ταβέρνες κυριαρχούν το κέφι, οι αστεϊσμοί, τα πειράγματα, αλλά κυρίως οι μεταμφιέσεις.

Συνέχεια

Άγιος Βαλεντίνος: Η ιστορία του ιερού λειψάνου του που βρίσκεται στην Ελλάδα!

Ο Δημήτριος Παπαδάκης – Περαθωράκης, ο οποίος έγραφε άρθρα εκκλησιαστικής ιστορίας στη «Χανιώτικη Ελευθεροτυπία», κυκλοφόρησε κάποτε ένα βιβλίο για την ιστορία ενός Αγίου Βαλεντίνου και την πορεία που ακολούθησαν τα ιερά λείψανά του μέχρι που βρέθηκαν στην Ελλάδα.

Συνέχεια

Τσικνοπέμπτη με τηγανιά συκώτι

Το τηγανιτό μοσχαρίσιο συκώτι (τζιγιέρι) είναι ένα παραδοσιακό πιάτο με ρίζες στη μικρασιατική κουζίνα, που αποτελεί έναν από τους πιο χαρακτηριστικούς γευστικούς θησαυρούς της ελληνικής παράδοσης. Καλή Τσικνοπέμπτη! Καλή Αποκριά!

Συνέχεια

Ο Άγιος Τρύφων και το θρακικό κουρμπάνι

Ο Άγιος Τρύφων του Φώτη Κόντογλου

1. Ο Άγιος Τρύφων προστάτης των γεωργών

Ο Άγιος Τρύφων είναι ιδιαίτερα λαοφιλής στον αγροτικό πληθυσμό, αφού θεωρείται ο προστάτης άγιος των αμπελουργών και των γεωργών. Άλλωστε η εορτή του Αγίου την 1η Φεβρουαρίο με την περίοδο, κατά την οποία αρχίζει η σημαντικότερη αμπελουργική φροντίδα, που είναι το κλάδεμα. Γι’ αυτό τον λόγο οι αμπελουργοί δεν εργάζονται την ημέρα της εορτής του και ραντίζουν τα αμπέλια τους με τον αγιασμό που τελείται στους ναούς, ενώ στο Ευχολόγιο του Δημητριέφσκυ υπάρχει και η «ευχή του Αγίου Τρύφωνος εις άμπελον».

Συνέχεια

Όταν ο άνθρωπος έχη πίστη δεν παθαίνει τίποτε. Και στην θάλασσα να τον ρίξουν θα βγη…

Η Χαρίκλεια Πουρσανίδου γεννήθηκε στις 2/2/1912 στο χωριό Εϊράπ της πόλεως Τοκάτ του Νομού Σεβάστειας της Μικράς Ασίας. Όταν η Χαρίκλεια ήταν έξι ετών, οι Τούρκοι σκότωσαν τον πατέρα της Ηλία Υφαντίδη, έναν αδελφό της και τον γαμπρό της, μαζί με 70 άλλους χωριανούς. Την ίδια, μαζί με την μητέρα της Ελένη και τα τέσσερα αδέλφια της, τους πήραν εξορία. Καθ’ οδόν πέθανε ο ένας αδελφός της και μέσα στο πλήθος η μικρή Χαρίκλεια με την αδελφή της Ευγενία έχασαν τη μητέρα τους με τον αδελφό τους. Έμειναν περίπου δύο χρόνια εξόριστοι στο Κουρδιστάν και η Χαρίκλεια για δύο μήνες μόνη της με μία Κούρδισσα. Κάποια μέρα την έστειλε στη βρύση να ποτίση ένα μοσχαράκι και εκεί συνάντησε τη μητέρα της.

Συνέχεια

Νυμφαίο: Το πετρόχτιστο διαμάντι της Φλώρινας

Το Νυμφαίο είναι ένα ιστορικό παραδοσιακό χωριό του νομού Φλώρινας, στη Δυτική Μακεδονία, χτισμένο σε υψόμετρο περίπου 1.350 μ. στις πλαγιές του όρους Βίτσι. Θεωρείται ένα από τα πιο καλοδιατηρημένα ορεινά χωριά της Ελλάδας και έχει ανακηρυχθεί ως διατηρητέος παραδοσιακός οικισμός.

Συνέχεια

Για τη νηστεία (Οσίου Εφραίμ του Σύρου)

Όσιος Εφραίμ ο Σύρος

Πόθησε τη φτώχεια του Χριστού, για να αποκτήσεις σε αυτήν ως πλούτο τη θεότητά του.

Πόθησε την ωραιότατη νηστεία, το πολύτιμο και θεάρεστο αγαθό.

Η νηστεία είναι όχημα που ανεβάζει στον ουρανό.

Συνέχεια

Λόγος περί του Αγίου Πνεύματος (Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος)

Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου

Ο λα’ Λόγος είναι ο σπουδαιότερος από τους Θεολογικούς Λόγους του Αγίου Γρηγορίου. Εκφωνήθηκε στο ναό της Αγίας Αναστασiας στην Κωνσταντινούπολη, το 380 μ.Χ., πιθανόν κατά το διάστημα μεταξύ Ιουλίου και Νοεμβρίου. Είναι η πρώτη φορά που σε ειδική πραγματεία, αφιερωμένη στο Άγιο Πνεύμα, ομολογείται και καταδεικνύεται η θεότητα και το ομοούσιο του Αγίου Πνεύματος. Ο Άγιος Γρηγόριος διακηρύσσει την ορθή πίστη της Εκκλησίας ότι: «εκ φωτός του Πατρός φως καταλαμβάνοντες τον Υιόν εν φωτί τω Πνεύματι» (§ 3). Καταρρίπτει, στη συνέχεια, τους συλλογισμούς των αιρετικών Πνευματομάχων με θεολογικά επιχειρήματα (§ 4-21) και τέλος, απαντώντας στο επιχείρημα ότι στην αγία Γραφή δεν δηλώνεται ρητά η θεότητα του Πνεύματος, παραθέτει πλήθος χωρίων, όπου υποδεικνύεται η θεότητα του Πνεύματος (§ 29-30). Αλλά και το ίδιο το Πνεύμα τώρα, σύμφωνα με το Γρηγόριο, φανερώνει στούς αξίους βαθύτερα και σαφέστερα ότι είναι Θεός, ένα από τα τρία πρόσωπα της μίας θεότητας (§ 26).

Συνέχεια

Ει εμέ εδίωξαν… Βίος Αγίου Μαξίμου του Γραικού

Οι τελευταίες μέρες ήταν για μένα μία πολύ δύσκολη περίοδος, από τις πιο δύσκολες της ζωής μου. Παντού επικρατεί η ανησυχία, η αμφιβολία, η ταραχή. Κανένας δεν μπορεί να απαντήσει με βεβαιότητα για το πόσο θα κρατήσει αυτή η πανδημία, αν τελικά θα καταφέρουμε να την αντιμετωπίσουμε και πότε. Και το επιστέγασμα; Κλείνουν οι εκκλησίες, οι ακολουθίες γίνονται κεκλεισμένων των θυρών και με ελάχιστους παρόντες. Σε αυτές τις στιγμές της ξηρασίας κάθε ανθρώπινης παρηγοριάς, η καρδιά μου έφερε στη μνήμη ένα αγαπημένο μου άγιο. Τον άγιο Μάξιμο τον Γραικό.

Συνέχεια

Έξω πέφτει χιόνι (Χάρης Σακελλαρίου)

Έξω πέφτει χιόνι

Χάρης Σακελλαρίου

Έξω πέφτει χιόνι κι είναι παγωνιά
κι όλοι μαζευτήκαν στη ζεστή γωνιά
Άσπρισαν οι δρόμοι, στρώθηκε η αυλή
κι ο βοριάς σφυρίζει, τώρα πιο πολύ

Συνέχεια

Μενέλαος Λουντέμης, Έσπειρα τον κόσμο με τ’ όνομά σου

Μενέλαος Λουντέμης
(Αγία Κυριακή Αιγιαλού Μικρασίας, 14 Ιαν. 1912 – Αθήνα, 22 Ιαν. 1977)

Ο συγγραφέας που μετρούσε τα άστρα από την εξορία. Ο συγγραφέας που έκλεισε στο έργο του τη δίψα και τους αγώνες του λαού μας για Ελευθερία. Ο συγγραφέας που με τα γραφόμενα και τις πράξεις του άγγιξε και αγγίζει ολόκληρες γενιές ανθρώπων. «Η αγάπη είναι σαν το νερό που τρέχει…», έγραφε.. Και τέτοια υπήρξε και η δική του αγάπη για τη ζωή, τον άνθρωπο και τον κόσμο όπως αποτυπώθηκε στο έργο του

Συνέχεια

Εκμέκ κανταΐφι με κρέμα βανίλιας

Ποιος μπορεί να αντισταθεί σε ένα γλυκό που συνδυάζει την τέλεια σιροπιαστή βάση, με μια μυρωδάτη κρέμα βανίλιας και τραγανά φιστίκια με κανέλα στο τελείωμα, σε μια πανδαισία που αποκαλούμε «σπιτικό εκμέκ κανταΐφι»; Αν ακολουθήσετε πιστά τα βήματα και τη συνταγή, θα εκπλαγείτε πόσο εύκολα θα δημιουργήσετε την πιο γλυκιά απόλαυση!

Συνέχεια

Όσιος Ευθύμιος ο Μέγας

20 Ιανουαρίου

«Τὶ κοινὸν Εὐθύμιε σοὶ καὶ τῷ βίῳ;
Πρὸς Ἀγγέλους ἄπαιρε τοὺς ξένους βίου
Λῆξε βίου Εὐθύμιος εἰκάδι ἠυγένειος»

Ο Όσιος Ευθύμιος ο Μέγας γεννήθηκε στην Μελιτηνή της Αρμενίας, το έτος 377 μ.Χ. κατά τους χρόνους της βασιλείας του Γρατιανού (375-383 μ.Χ.). Οι γονείς του Παύλος και Διονυσία, ανήκαν σε επίσημη γενιά. Άτεκνοι όντες, αξιώθηκαν ν’ αποκτήσουν παιδί, το οποίο αφιέρωσαν στη διακονία του Θεού. Του έδωσαν δε, κατά θεία επιταγή, το όνομα Ευθύμιος, αφού με την γέννησή του τους χάρισε την ευθυμία, την χαρά και την αγαλλίαση. Σε ηλικία μόλις τριών ετών ο Ευθύμιος έχασε τον πατέρα του. Τότε η χήρα μητέρα του τον παρέδωσε στον ευλαβή Επίσκοπο της Μελιτηνής Ευτρώιο, ο οποίος, μαζί με τους αναγνώστες Ακάκιο και Συνόδιο που έγιναν αργότερα Επίσκοποι Μελιτηνής, τον εκπαίδευσε καλώς και, αφού τον κατέταξε στον ιερό κλήρο, τον τοποθέτησε έξαρχο των μοναστηρίων.

Συνέχεια