Κανελόριζα

Μικρασιάτισσες με τις παραδοσιακές φορεσιές
του τόπου τους στο Ηράκλειο Κρήτης το 1937

Η «Κανελόριζα» είναι παραδοσιακό τραγούδι με προέλευση από την επαρχία Λυδίας, στα δυτικά παράλια της Μικράς Ασίας. Ο ρυθμός του κομματιού στον πρώτο στίχο κάθε στροφής είναι 9/8 (2-3-2-2), ενώ στον δεύτερο στίχο αλλάζει και γίνεται 7/8 (3-4). Χορεύεται στα βήματα του Μικρασιάτικου Αντικριστού (Καρσιλαμά) και κινείται μελωδικά σε δρόμο Σαμπά. Την Κανελόριζα έχουν αποδώσει με πολύ όμορφες ερμηνείες τους η Δόμνα Σαμίου, ο Τζίμης Πανούσης, ο Παντελής Θαλασσινός και άλλοι σημαντικοί καλλιτέχνες.

Είναι ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και αγαπημένα Μικρασιάτικα τραγούδια και τις ημέρες αυτές μας φέρνει στον νου την ιερή μνήμη των αλησμόνητων πατρίδων του υπερχιλιετούς λαμπρού Ελληνικού πολιτισμού της Ιωνίας, της Αιολίας, της Λυδίας, της Καρίας, της Βιθυνίας, της Κιλικίας, της Λυκίας, της Καππαδοκίας, της Παφλαγονίας που πολεμήθηκε λυσσαλέα από την τουρκική βαρβαρότητα και τη συστηματική γενοκτονία. Ας είναι ελαφρύ το χώμα που σκεπάζει όλες τις «Κανελόριζες» που χάθηκαν μέσα στις κακουχίες και στα ανείπωτα μαρτύρια των διωγμών και άντεξαν τα βάσανα του ξεριζωμού και το πικρό ταξίδι της προσφυγιάς.

Συνέχεια

Ιερά Μονή Παναγίας Ντουραχάνης

Λίγο έξω από τα Ιωάννινα σε μια ειδυλλιακή τοποθεσία με καταπληκτική θέα προς την Λίμνη, το νησάκι και την πόλη των Ιωαννίνων βρίσκεται η Ι.Μ Ντουραχάνης όπου έζησε και έδρασε ο μακαριστός γέροντας Αθανάσιος της Ντουραχάνης. Ένας γέροντας που πλέον χαρακτηρίζεται ως ο Άγιος των φτωχών της Ηπείρου καθώς όταν πήρε την απόφαση να μονάσει δεν θέλησε να ζήσει σε κάποιο απομακρυσμένο μοναστήρι μακριά από τα εγκόσμια αλλά να παραμείνει δίπλα στους λαϊκούς ανθρώπους και μέσα από το έργο του και τις πράξεις του να βοηθήσει όπου και όπως μπορούσε. Έτσι λοιπόν εγκαταστάθηκε στη Ντουραχάνη αναστήλωσε εκ θεμελίων τη Μονή, αργότερα δημιούργησε οικοτροφείο, Δημοτικό και Γυμνάσιο για παιδιά ορφανά ή από απομακρυσμένα χωριά της Ηπείρου και κατάφερε να ενώσει μια ολόκληρη πόλη και όλοι μαζί να δημιουργήσουν το «Άνθος» της Ηπείρου. Ένα φιλανθρωπικό ίδρυμα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που βρίσκεται δίπλα σε όποιον Ηπειρώτη το έχει ανάγκη.

Συνέχεια

Το μαγευτικό Πόμφρετ λέει όχι στον μαζικό τουρισμό

Συνέχεια

Αγία Νεομάρτυς Λυγερή η Χιοπολίτης

6 Σεπτεμβρίου

Ανάμεσα στην πληθώρα των ηρωικών Νεομαρτύρων μας υπάρχουν και πολλές Χριστιανές κόρες, οι οποίες αντάλλαξαν με τη ζωή τους την ομολογία τους στον Χριστό και διαφύλαξαν την τιμή τους από τους αισχρούς και αλλόθρησκους τυράννους. Μια από αυτές είναι και η αγία και ένδοξος Νεομάρτυς Λυγερή η Χιοπολίτης.

Συνέχεια

Σεπτέμβρης ο Τρυγητής

Κάποτε ήταν ο έβδομος μήνας του έτους, όμως έγινε ένατος. Από τον τρύγο και τα πρωτοβρόχια μέχρι την Ινδικτιώνα και τα Ελευσίνια Μυστήρια, ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας που μας εισάγει στο φθινόπωρο κουβαλώντας ιστορία αιώνων. Καθώς μπαίνει ο Σεπτέμβριος, μαζί του, τουλάχιστον ημερολογιακά, μπαίνει στη ζωή μας και το φθινόπωρο. Παραδοσιακά, ο Σεπτέμβρης συνδέθηκε κυρίως με την επιστροφή από τις διακοπές, το άνοιγμα των σχολείων, τον τρύγο, την προετοιμασία των χωραφιών και τις πρώτες αλλαγές του καιρού.

Συνέχεια

Μουσταλευριά το γλυκό του Σεπτέμβρη

Η μουσταλευριά είναι ένα φθινοπωρινό γλυκό με υψηλή θρεπτική αξία. Όπως προδίδει και το όνομά της, παρασκευάζεται από μούστο και αλεύρι! Αν έχετε φρέσκο μούστο αξίζει να φτιάξετε μουσταλευριά και να γευτείτε όλη τη νοστιμιά του φρέσκου χυμού των σταφυλιών

Συνέχεια

Θυμήσου το Σεπτέμβρη

Το χέρι δώσ’ μου, δώσ’ μου την καρδιά σου
και πάμε, αν θέλεις, ως τον ουρανό.
Τραγούδι του Σεπτέμβρη είν’ η ματιά σου,
αυτά τα μάτια πόσο τ’ αγαπώ.

Κι αν σκόρπισαν τα φύλλα με τ’ αγέρι,
τον δρόμο κι αν τον σκέπασ’ η βροχή,
για μας είν’ ο Σεπτέμβρης καλοκαίρι,
η αγάπη σου φωτίζει όλη τη γη.

Στα χέρια μου έλα τώρα και κοιμήσου
κι εγώ τις νύχτες θα σου τραγουδώ.
Κι αν κάποτε χωρίσουμε θυμήσου:
Σεπτέμβρη σου ‘χα πει πως σ’ αγαπώ.

(Στίχοι: Γιώργος Παπαστεφάνου, Μουσική: Γιάννης Σπανός,
Ερμηνεία: Κώστας Καρράς, Γιοβάννα)

Αύγουστος 1922: Οι τελευταίες ώρες του Μπουρνόβα

Αύγουστος 1922. Ο Ελληνικός Στρατός έχει ήδη λάβει εντολή εκκένωσης της Μικράς Ασίας και οι καταταλαιπωρημένοι στρατιώτες, υποχωρώντας, σχηματίζουν πομπή φαντασμάτων ακολουθούμενη από εξαγριωμένους Τούρκους.

Συνέχεια

Αρχή της Ινδίκτου στη Βάλια Κάλντα

Από την Ιερά Μητρόπολη Γρεβενών ανακοινώθηκε ότι με αφορμή την «Ημέρα Προστασίας του Περιβάλλοντος», που θεσπίστηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, θα τελεστεί Θεία Λειτουργία στον Εθνικό Δρυμό Βάλιας Κάλντα, την Τρίτη 1/9/2026, ώρα 9.00 π.μ.

Συνέχεια

Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών

Στο βάθος μιας κατάφυτης χαράδρας στις Σέρρες, βρίσκεται η Μονή του Τιμίου Προδρόμου. Η Μονή κτίσθηκε το 1270 μ.Χ. και παρά τις αλλεπάλληλες καταστροφές αποτελεί σήμερα εκπληκτικής ομορφιάς μνημείο και Μουσείο Βυζαντινής Τέχνης. Πρώτος κτήτωρ της Μονής ήταν ο Ιωαννίκιος ο οποίος διετέλεσε και επίσκοπος Εζεβών.

Συνέχεια

Δημήτρης Πικιώνης: Δεν είμαστε μονάχοι στον κόσμο

«Ποιητής» με όλη τη σημασία της λέξης, άοκνος δημιουργός,
ακοίμητος οραματιστής, αρχιτέκτων, φιλόσοφος και στοχαστής,
αιώνιος δάσκαλος..! Δημήτρης Πικιώνης (1887-1968)

Συνέχεια

Εγώ φωνή βοώντος εν τη ερήμω..

«εἶπον οὖν αὐτῷ· τίς εἶ; ἵνα ἀπόκρισιν δῶμεν τοῖς πέμψασιν ἡμᾶς· τί λέγεις περὶ σεαυτοῦ; ἔφη· ἐγὼ φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ, εὐθύνατε τὴν ὁδὸν Κυρίου, καθὼς εἶπεν Ἠσαΐας ὁ προφήτης» (Ιω. 22-23)

Συνέχεια

Ο Σπερχειός που περίμενε να γυρίσει ο Αχιλλέας

Ηλίας Γ. Προβόπουλος

Υπάρχουν ποτάμια που τα γνωρίζουμε από τους χάρτες και υπάρχουν ποτάμια που έρχονται από πολύ μακριά, όχι μόνο από τη γεωγραφία αλλά και από τη μνήμη, τους μύθους και τις αφηγήσεις των ανθρώπων που έζησαν κοντά τους. Ένα τέτοιο ποτάμι είναι ο Σπερχειός στον οποίο δίπλα και κάτω από τον Τυμφρηστό μεγάλωσα κι εγώ…

Συνέχεια

Ο Άγιος Αρκάδιος και η αρχαία Αρσινόη

29 Αυγούστου

Τα τέλη του 4ου και οι αρχές του 5ου αιώνα ήταν µια δύσκολη περίοδος για την Κύπρο. Η ειδωλολατρία έδινε την τελευταία µάχη της στο νησί. Υπήρξε και πολιτική αναστάτωση λόγω της δυναμικής εμφάνισης στην πολιτική κονίστρα του Ανατολικού Ρωμαϊκού κράτους µε τον έντονο Ελληνικό χαρακτήρα και της υποχώρησης του δυτικού τρόπου ζωής και σκέπτεσθαι. Παρουσιάστηκε τότε και θρησκευτική αστάθεια λόγω των αιρέσεων. Και τότε ακριβώς παρουσιάστηκε, θεόσταλτος ποιµένας, ο επίσκοπος Αρσινόης Αρκάδιος. Με την αγιότητα του βίου του, την ορθόδοξη πίστη του και το ορθό φρόνηµά του έγινε φάρος πραγµατικός που οδήγησε τον λαό του σε λιμάνια σωτηρίας.

Συνέχεια

Η άφιξη του Παύλου Μελά στη Δυτική Μακεδονία και ο ηρωικός θάνατός του

28 Αὐγούστου 1904

Ο Παύλος Μελάς με τα παιδιά του, Μιχαήλ και Ζωή

Σὰν σήμερα τὸ 1904, ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Πυροβολικοῦ Παῦλος Μελάς, διέρχεται τὴν ἑλληνοτουρκικὴ μεθόριο καὶ ἀρχίζει τὸν ἀγῶνα τοῦ κατὰ τῶν Βουλγάρων κομιτατζήδων τῆς Δυτικῆς Μακεδονίας. Ἡ ἀποφασιστικὴ ἐπέμβαση τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους στὰ Μακεδονικὰ προβλήματα, ἔγινε πλέον γεγονὸς καὶ ὁ διακαὴς πόθος τοῦ Μακεδονομάχου μας ποὺ ἀπὸ πολὺ καιρὸ ἀπορροφοῦσε τὶς σκέψεις του, ἄρχισε νὰ πραγματοποιεῖται. Λίγους μῆνες ἀργότερα, ὁ θάνατός του στὴ Στάτιστα (Μελάς), στὶς 13 Ὀκτωβρίου 1904, ἀπετέλεσε πραγματικὸ ἐγερτήριο σάλπισμα γιὰ ὁλόκληρο τὸν Μακεδονικὸ Ἀγῶνα. Μέχρι τότε τὸ Μακεδονικὸ ζήτημα αφεώρα ἕνα μικρὸ τμῆμα τοῦ ὅλου Ἑλληνισμοῦ. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ὅμως ἐκείνης καθίστατο πλέον «ἀγῶν ἐπιβιώσεως ὁλοκλήρου τοῦ Ἔθνους» καὶ ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἀντελήφθησαν ὅτι ζωτικὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνισμοῦ διεκυβεύονταν στὸ χῶρο τῆς Μακεδονίας.

Συνέχεια