Αγία Κυριακή, το εκκλησάκι του βράχου στη Λευκάδα

Απέναντι από το κοσμοπολίτικο Νυδρί, στη βόρεια απόληξη που δημιουργεί η χερσόνησος στο Γένι του Βλυχού, είναι χτισμένο ένα μικρό ξωκλήσι, το «εκκλησάκι του βράχου», αφιερωμένο στην Αγία μεγαλομάρτυρα Κυριακή.

Συνέχεια

Θάσος η θαυμασία!

Επιμέλεια: Σοφία Ε. Παυλάκη

Λιμένας Θάσου, Μάιος 1961

«Εκεί να πάω σ’ ένα νησί πετραδερό
που ο ήλιος το λοξοπατάει σαν κάβουρας
κι όλος τρεμάμενος ο πόντος ακούει κι αποκρίνεται»

Οδυσσέας Ελύτης

Συνέχεια

Το Κυπαρισσάκι

Ανάφη

«Κυπαρισσάκι μην αργείς
Σαν θέλεις σκύψε να με δεις
Είμαι μικρή κι είσαι ψηλό
Το βράδυ θα σ’ ονειρευτώ»

Μάνος Χατζιδάκις, 1960

Συνέχεια

Ο Όσιος Αθανάσιος ο Πάριος

24 Ιουνίου

Ο Όσιος Αθανάσιος ο Πάριος ήταν επιφανής θεολόγος και μέγας διδάσκαλος του Γένους, από τους πολυγραφότερους και σπουδαιότερους συγγραφείς της εποχής του. Γεννήθηκε στο Κώστο της Πάρου, το 1722 μ.Χ. Το πραγματικό του επώνυμο ήταν Τούλιος, αλλ’ από αγάπη για την γενέτειρά του, το αντικατέστησε με το Πάριος. Ο πατέρας του Απόστολος καταγόταν από την Καταβατή Σίφνου, όπου και σήμερα ζουν εκεί Τούλιοι ή Τόληδες. Η μητέρα του ήταν Παριανή, από το αρχοντικό γένος Δαμία.

Συνέχεια

Ο Άγιος Λεόντιος και οι συν αυτώ Άγιοι Υπάτιος και Θεόδουλος

18 Ιουνίου

Ο Άγιος Λεόντιος (έργο της Μαριαλένας Φωκά)

«Εις τον Λεόντιον
Ἄκμων τὸ σῶμα τοῦ Λεοντίου τάχα,
Ἄκμων σιδηροῦς, πρὸς σφύρας τὰς αἰκίας.
Ὀγδοάτῃ δεκάτῃ πληγῇσι Λεόντιος ἐκπνεῖ»

«Εις τον Υπάτιον και Θεόδουλον
Eλευθερόφρων Θεόδουλος προς ξίφος,
Tοιούτον όντα και τον Ύπατον βλέπει»

Οι Άγιοι Λεόντιος, Υπάτιος και Θεόδουλος, μαρτύρησαν στα χρόνια του αυτοκράτορα Ουεσπασιανού. Ο Άγιος Λεόντιος καταγόταν από την Ελλάδα και συγκεκριμένα γεννήθηκε το 50 μ.Χ., στο χωριό Κυψέλη της Αίγινας. Στην Αίγινα και σήμερα υπάρχει η τοποθεσία «Λεόντι» και μικρός ναός αφιερωμένος στη χάρη του Αγίου που τιμάται στο νησί με ιδιαίτερη λαμπρότητα. Στην καρδιά του Λεοντίου έπεσε νωρίς ο σπόρος του κηρύγματος του Αποστόλου Κρίσπου. Διακρινόταν δε για το μεγαλοπρεπές και αγέρωχο παράστημά του και τη ρωμαλεότητά του. Σε νεαρή ηλικία κατετάγη στον ρωμαϊκό στρατό όπου διακρίθηκε για τη σύνεση, την ανδρεία και τη γενναιότητά του σε όλες τις μάχες. Παρασημοφορήθηκε πολλές φορές και γρήγορα, χάρη στις αρετές και τις νίκες του, προβιβάσθηκε στα υψηλότερα στρατιωτικά αξιώματα. Παρά τη γρήγορη εξέλιξή του και την υψηλή του θέση όμως, ο Άγιος συμπεριφερόταν με πολλή μετριοφροσύνη και τιμιότητα.

Συνέχεια

Ο Άγιος Νεομάρτυς Μάρκος ο εν Χίω

5 Ιουνίου

Ο Άγιος Μάρκος γεννήθηκε στη Σμύρνη. Ο πατέρας του καταγόταν από τη Θεσσαλονίκη και ονομαζόταν Χατζή Κωνσταντής, η δε μητέρα του καταγόταν από τη Σμύρνη και ονομαζόταν Μαρία. Ο ίδιος παντρεύτηκε το έτος 1788 μ.Χ. Μπλέχτηκε όμως στην Έφεσο με άλλη χριστιανή γυναίκα και κάποια ημέρα συνελήφθησασν επ’ αυτοφώρω. Ο άγιος και η ερωμένη του αρνήθηκαν την πίστη τους ενώπιον του κριτή. Ο Μάρκος, γρήγορα αισθάνθηκε τύψεις συνειδήσεως για την εξωμοσία του, πήγε με δάκρυα και εξομολογήθηκε σε κάποιον πνευματικό, ο οποίος τους διευκόλυνε να φύγουν στη Σμύρνη. Από εκεί, αφού επιβιβάστηκαν σε πλοίο που πήγαινε στην Τεργέστη, το 1792 μ.Χ., αποβιβάστηκαν στη Βενετία, όπου χρίστηκαν με Άγιο Μύρο, κοινώνησαν και παντρεύτηκαν.

Συνέχεια

Φεγγάρι και γιασεμί στο Cine Ακρογιάλι στην Αίγινα…!

Το «Ακρογιάλι» είναι ο παλαιότερος θερινός κινηματογράφος της Αίγινας. Από τη δεκαετία του ’50, οπότε και ξεκίνησε η λειτουργία του, γενιές ολόκληρες θυμούνται νοσταλγικά και εξακολουθούν ν’ απολαμβάνουν τις όμορφες βραδιές, με το φεγγάρι να καθρεφτίζεται στα νερά του Σαρωνικού και τις αγαπημένες ταινίες να μας κρατούν συντροφιά στον φιλόξενο χώρο του.

Συνέχεια

Ο Άγιος Νικήτας ο Ομολογητής Επίσκοπος Χαλκηδόνος

28 Μαΐου

Ο Άγιος Νικήτας, ο Ομολογητής, είναι άγνωστος στους Συναξαριστές και τα Μηναία. Το όνομά του αναφέρεται στους τέσσερις Λαυριωτικούς Κώδικες Δ 39, Θ 87, Δ 36 και Ω 147, με Ακολουθία αυτού. Από την Ακολουθία του μαθαίνουμε ότι ο Άγιος Νικήτας ήταν Επίσκοπος Χαλκηδόνος, μεταξύ των ετών 726 και 775 μ.Χ. και έζησε κατά τους χρόνους της εικονομαχίας. Ανεδείχθη Ομολογητής για τους υπέρ των ιερών εικόνων αγώνες του, μαζί με άλλους δύο αγνώστους ομολογητές και συγγενείς του, τον Νικήτα και τον Ιγνάτιο. Ενδέχεται μάλιστα να παραιτήθηκε από τον επισκοπικό θρόνο της Χαλκηδόνος και να αποσύρθηκε σε κάποια μονή της Παλαιστίνης, για να επιδοθεί αποκλειστικά σε ασκητικούς αγώνες. Ο Άγιος Νικήτας κοιμήθηκε με ειρήνη.

Συνέχεια

Ο Άγιος Ισίδωρος Χίου

Φορητή εικόνα του πρωτομάρτυρος της Χίου Αγίου Ισιδώρου
του 19ου αιώνος από τον ομώνυμο Ιερό Ναό Αγίου Ισιδώρου
Πετροκοκκίνων Κάμπου Χίου

Το Νεχώρι είναι ένα μαστιχοχώρι λίγα χιλιόμετρα μακριά από την πόλη της Χίου. Εκεί, κατά την παράδοση, άφησε την τελευταία του πνοή, μετά από σκληρά βασανιστήρια, ο Άγιος Ισίδωρος, το έτος 250 μ.Χ. Ήταν τότε αυτοκράτορας του ρωμαϊκού κράτους ο Δέκιος. Ο Ισίδωρος, που καταγόταν από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, από Χιώτη πατέρα ειδωλολάτρη, ήταν ναύτης μιας μοίρας του στόλου των Ρωμαίων, που αγκυροβόλησε εκείνον τον χρόνο στο νησί της Χίου. Εκεί καταγγέλθηκε στον ναύαρχο του στόλου Νουμέριο, ότι ο ναύτης Ισίδωρος ήταν Χριστιανός. Είχε μάλιστα επαφές με την υπάρχουσα στη Χίο χριστιανική κοινότητα.

Συνέχεια

Οσίες Ολυμπία και Ευφροσύνη της Θερμής

11 Μαΐου

Η Οσία Ολυμπία και η Οσία Ευφροσύνη έζησαν τον 13ο αιώνα μ.Χ. και παρέδωσαν την ψυχή τους με μαρτυρικό θάνατο στις 11 Μαΐου του 1235. Η Οσία Ολυμπία γεννήθηκε από ευσεβείς γονείς που κατάγονταν από την Κωνσταντινούπολη. Ο πατέρας της ήταν ιερέας και η μητέρα της κόρη ιερέως. Από την Κωνσταντινούπολη, άγνωστο για ποιον λόγο, έφυγαν και κατοίκησαν στην Πελοπόννησο. Σε ηλικία δέκα ετών η Ολυμπία έχασε τους γονείς της και οι συγγενείς της την έστειλαν στο μοναστήρι των Καρυών της Θερμής, τη σημερινή Ιερά Μονή του Αγίου Ραφαήλ, όπου η τότε ηγουμένη Δωροθέα ήταν θεία της.

Συνέχεια

Ωδή στη Σαντορίνη (Οδυσσέας Ελύτης)

Βούλα Παπαϊωάννου, Οία Σαντορίνης 1950-1955
Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Συνέχεια

Άνοιξη στο Αιγαίο

Στ’ ακρογιάλια του Αιγαίου η άνοιξη βγαίνει από τη θάλασσα. Ένα πρωί ο αγέρας φέγγει πιο γαλάζιος, τα κύματα ξεδιπλώνουν στον άμμο το νέο ρυθμό με κοντές αναπνοές. Το πέλαγο μυρίζει φρεσκάδα, παντού το κεντάνε σύντομες απανωτές αστραψιές. Τότες ανοίγουν πάνω στα τρεμουλιάρικα νερά κύκλοι ασημένιοι, μ’ ένα χρώμα σαν το στήθος του παγονιού. Είναι αμέτρητοι, ο ένας μέσα στον άλλον, ο ένας κυνηγά τον άλλον. Έτσι ως τον ορίζοντα. Από τη μέση, από την καρδιά του ανθού της θάλασσας, βγαίνει η άνοιξη του Αιγαίου. Η Αναδυόμενη. Παντού πεταρίζουν άσπρες, γαλανές φτερούγες. Γιορτάζει ο αγέρας, η στεριά, τα λαφριά σύννεφα κι ο μεταξωτός ουρανός. Τα καράβια μέσα στο λιμάνι ισάρουν όλα τα πανιά να στεγνώσουν, κ’ είναι να κάθεσαι να τα βλέπεις. Στις ρηχοπατιές σειούνται, πιασμένα από τις μαλλιασμένες πέτρες του βυθού, λιγνά, μακριά τσουνιά από νερολούλουδα.

Συνέχεια

Άγιος Νεομάρτυς Ιωάννης ο ναύκληρος, ο εν Κω

8 Απριλίου

«Πλεύσας θάλασσαν εν πυρί την του βίου,
Nαύκληρ’ έφθασας εις γαληνούς λιμένας»

Ο Κώος αυτός ναύκληρος εξισλαμίστηκε με τη βία από τους Τούρκους στην Κω. Αυτός όμως, πέταξε τα Τούρκικα ρούχα και ζούσε χριστιανικά. Οι Τούρκοι τον αντελήφθησαν, τον συνέλαβαν και τον μαστίγωσαν ανελέητα, και κατόπιν τον φυλάκισαν. Μέσα στη φυλακή, οι Τούρκοι προσπαθούσαν να τον μεταπείσουν στον μουσουλμανισμό, αλλά ο νεομάρτυρας απαντούσε: «Εγώ στον Κύριο μου Ιησού Χριστό πιστεύω και αυτόν ομολογώ για Θεό αληθινό, με όλη μου την ψυχή και την καρδιά. Τη δε δική σας θρησκεία αποστρέφομαι και είμαι έτοιμος να υπομείνω όσα βασανιστήρια και αν μου κάνετε για την αγάπη του Χριστού μου».

Συνέχεια

Σολωμού συντριβή και δέος

Οδυσσέας Ελύτης

Κέρκυρα

Μισόβγαινε ἀπ’ τὸν ὕπνο ἡ πολιτεία. Τῶν καμπαναριῶν αἰχμὲς
Κοντοὶ σημαιῶν καὶ κάτι πρῶτα πρῶτα τριανταφυλλιὰ
Στοῦ μικροῦ παραθύρου σου -ποὺ ἀκόμη φώταγε- τὸ μαρμαράκι
Ἄ κεῖ μονάχα νὰ ‘ταν
Ἕνα κλωνάρι μὲ δαφνόκουκα νὰ σοῦ ἄφηνα γιὰ καλημέρα
Ποὺ τέτοιας νύχτας τὴν ἀγρύπνια πέρασες. Καὶ τὴ γνωρίζω
Πάνω σ’ ἄσπρα χαρτιὰ πιὸ δύσβατα κι ἀπ’ τοῦ Μεσολογγιοῦ τὶς πλάκες

Συνέχεια