Να βρεις μιαν άλλη θάλασσα, μιαν άλλη απαλοσύνη

Angelo Morbelli, Snow (oil on canvas)

«Νὰ βρεῖς μίαν ἄλλη θάλασσα μίαν ἄλλη ἁπαλοσύνη»
Νίκος Γκάτσος, Αμοργός

Η πιο όμορφη αίσθηση στο χιόνι είναι η ησυχία με την οποία σκεπάζει την πλάση, όπου απλώνεται, αφράτο, κατάλευκο και απαλό. Μια απέραντη, βαθιά, βουβή γαλήνη που μέσα της ατάραχο βυθίζεται το βλέμμα, ατάραχος ο νους και η ψυχή μας.

Συνέχεια →

Ο Άγιος Αναστάσιος ο νεομάρτυς εκ Παραμυθίας

18 Νοεμβρίου

Ο Άγιος οδηγήθηκε ενώπιον των αρχών όταν απέτρεψε μια ομάδα Οθωμανών να κακοποιήσουν την αδερφή του με ψευδείς κατηγορίες ότι τους επιτέθηκε χωρίς εκείνοι διόλου να τον προκαλέσουν. Ο πασάς θεώρησε το γεγονός αφορμή να πιέσει τον μάρτυρα ν’ αλλάξει την πίστη του και να γίνει μουσουλμάνος, όταν όμως τελείωσε τα ταξίματα και ο άγιος με θάρρος αρνήθηκε, τον παρέδωσε να αποκεφαλισθεί, μετά από πολύμηνη φυλάκιση με φριχτούς βασανισμούς, την 18η Νοεμβρίου του έτους 1850.

Συνέχεια →

Στους σκοτωμένους σπουδαστές του Νοεμβρίου

Λένα Παππά

Στους σκοτωμένους σπουδαστές του Νοεμβρίου

Μάτια κλειδωμένα, χέρια παγωμένα κείτεται
-δεκαοχτώ χρονώ ήτανε δεν ήτανε.
Για να ‘χω εγώ πουλιά – φτερά στα χέρια μου
και συ στο σπιτάκι σου
μια γλάστρα με βασιλικό στο πεζουλάκι
και τα παιδιά μας ξένοιαστα να χτίζουνε το μέλλον.

Συνέχεια →

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

13 Νοεμβρίου

Ο μεγάλος αυτός πατέρας και διδάσκαλος της Ορθοδόξου Ανατολικής Εκκλησίας γεννήθηκε στην Αντιόχεια της Συρίας, το 347 μ.Χ. (κατ’ άλλους το 354 μ.Χ.). Πατέρας του ήταν ο στρατηγός Σεκούνδος και μητέρα του η αγία Ανθούσα. Γρήγορα έμεινε ορφανός από πατέρα και η μητέρα του -χήρα τότε 20 ετών- τον ανέθρεψε και τον μόρφωσε κατά τον καλύτερο χριστιανικό τρόπο. Ήταν ευφυέστατο μυαλό και σπούδασε πολλές επιστήμες στην Αντιόχεια,  κοντά στον τότε διάσημο ρήτορα Λιβάνιο, αλλά και στην Αθήνα μαζί με τον αγαπημένο του φίλο Μέγα Βασίλειο.

Συνέχεια →

Κατίνα Φαρασοπούλου, η δωρική φωνή της Καππαδοκικής μνήμης

Αφιέρωμα στη μεγάλη ερμηνεύτρια

Την Κατίνα Φαρασοπούλου την πρωτογνώρισα το 2014. Ο καθηγητής Γεωπολιτικής στη Σορβόννη Γιώργος Πρεβελάκης διοργάνωνε τότε στη Θράκη ένα καταπληκτικό συνέδριο. Θέμα του η σύγκρουση των πολιτισμών και συμμετέχοντες σπουδαίοι επιστήμονες από την Αμερική, τη Γαλλία, την Τουρκία, τη Βρετανία. Χάρη στη βοήθεια της Αγγέλας Γιαννακίδου, της ιδρύτριας του Εθνολογικού Μουσείου Θράκης, το συνέδριο αυτό ήταν μια αποκάλυψη, με επισκέψεις σε απρόσμενα μέρη και συναντήσεις με ντόπιους.

Συνέχεια →

Όσιος Αρσένιος ο Καππαδόκης, ο ξεριζωμένος Άγιος

10 Νοεμβρίου

Θεράπευε αδιάκριτα Χριστιανούς και Τούρκους. Δεν ξεχώριζε τους ανθρώπους, αλλά τους έβλεπε ως εικόνες του Θεού, άρα ως αδελφούς του, που χρειάζονταν αγάπη και ανοχή. Τα θαύματά του είναι αναρίθμητα, ένας ατέλειωτος ποταμός θείας Χάριτος που στεφάνωνε την οσιακή ζωή του. «Η πίστις μας δεν πουλιέται», συνήθιζε να λέει και εργάστηκε ακούραστα, επί σειρά ετών, για να κρατήσει τους συμπατριώτες του στην πίστη, να μην κλονιστούν και αλλαξοπιστήσουν στις χαλεπές εκείνες ημέρες και εποχές, από τις πολλές και διάφορες πιέσεις των Τούρκων. Εκοιμήθη το 1924 στην Κέρκυρα, όπου ήρθε πρόσφυγας από τα Φάρασα της Καππαδοκίας, πικραμένος από την ανελέητη σφαγή και την άδικη μεταχείριση σε βάρος των Ελλήνων της Μικράς Ασίας.

Συνέχεια →

Λυγμός αγγέλων

Λυγμός αγγέλων

Έχεις ακούσει λυγμό αγγέλων
ξημερώματα Δευτέρας
στην άκρη της καρδιάς μου;
Θρηνούν την Κυριακή
που πέρασε απούσα
εν μέσω χορών ολονυκτίων,
με άδεια φτερά να κόβουν βόλτες
στο κλειστό παράθυρό σου.

Συνέχεια →

Λυγμός αγγέλων

Έχεις ακούσει λυγμό αγγέλων
ξημερώματα Δευτέρας
στην άκρη της καρδιάς μου;
Θρηνούν την Κυριακή
που πέρασε απούσα
εν μέσω χορών ολονυκτίων,
με άδεια φτερά να κόβουν βόλτες
στο κλειστό παράθυρό σου.

Συνέχεια →

Γαναδιό, το θαύμα του Πρωτομάστορα

«Πέτρα την πέτρα περπατώ,
φέγγει και ξημερώνει
Γλυκό πουλί τ’ αηδόνι»
Ευ. Γκούφας

Ένα μνημείο της τοπικής αρχιτεκτονικής, ένας «ύμνος» των μαστόρων της πέτρας, των περίφημων πελεκάνων και κτιστάδων της Ηπείρου, το Γαναδιό στέκει αγέρωχο και επιβλητικό, σε υψόμετρο 870 μ. στις παρυφές του Σμόλικα. Σιωπηλό και ανέγγιχτο από το χρόνο, το Γαναδιό αποτελεί έναν τόπο σπάνιας ομορφιάς, στον οποίο η φύση και ο άνθρωπος συναντήθηκαν και συμπορεύτηκαν επί αιώνες αρμονικά!  

Συνέχεια →

Την αφρούρητη νυχτιά (Οδυσσέας Ελύτης)

Την αφρούρητη νυχτιά πήρανε θύμησες
Μαβιές
Κόκκινες
Κίτρινες
Τ’ ανοιχτά μπράτσα της γεμίσανε ύπνο
Τα ξεκούραστα μαλλιά της άνεμο
Τα μάτια της σιωπή…

Συνέχεια →

Την αφρούρητη νυχτιά πήρανε θύμησες
Μαβιές
Κόκκινες
Κίτρινες
Τ’ ανοιχτά μπράτσα της γεμίσανε ύπνο
Τα ξεκούραστα μαλλιά της άνεμο
Τα μάτια της σιωπή…

Συνέχεια →

Άγιος Δημητριανός Επίσκοπος Χύτρων (Κυθρέας)

6 Νοεμβρίου

O άγιος της εξορίας, των προσφύγων και της εγκαρτέρησης

Ο Άγιος Δημητριανός καταγόταν από ένα χωριό που λεγόταν Συκαί και μετέπειτα Συκά, το οποίο βρισκόταν κοντά στο σημερινό Παλαίκυθρο της επαρχίας Λευκωσίας. Γεννήθηκε κατά την εποχή της βασιλείας του Βυζαντινού Αυτοκράτορα Θεοφίλου, γύρο στα 834-835. Ο πατέρας του ήταν ιερέας και η μητέρα του ευσεβεστάτη. Οι γονείς του τον γαλούχησαν με τα ιερά νάματα της ευσέβειας.

Συνέχεια →

Η αρχιτεκτονική κληρονομιά της Δυτικής Μακεδονίας

Οι ρίζες της αρχιτεκτονικής των αρχοντικών της Δυτικής Μακεδονίας χάνονται στα βάθη των αιώνων. «Αν εξετάσει κάποιος με προσοχή τα αρχοντικά της Δυτικής Μακεδονίας μπορεί να καταλάβει πάρα πολλά για τον τρόπο ζωής των κάτοικων της Μακεδονίας σε αυτά του υψηλού κάλλους και αισθητικής κτίσματα, που κτίσθηκαν μετά τον 17ο αιώνα», κατά τον ομότιμο καθηγητή της Αρχιτεκτονικής σχολής του ΑΠΘ Νικόλαο Μουτσόπουλο.

Συνέχεια →

Ο Άγιος νεομάρτυς Γεώργιος ο Νεαπολίτης

3 Νοεμβρίου

Ἱερό θησαύρισμα, ἅγια πατρογονική κληρονομιά, φυλαγμένη μέ περισσή εὐλάβεια στην Ιερά Μητρόπολη Νέας Ιωνίας και Φιλαδελφείας και συγκεκριμένα στον Ιερό Ναό του Αγίου Ευσταθίου Νεαπόλεως, τό θαυματουργό λείψανο τοῦ ἁγίου ἱερομάρτυρα Γεωργίου τοῦ Νεαπολίτη.

Συνέχεια →

H Σαρμανίτσα

«Τι να σου κάνω Χάιδω μου,
τι να σου κάνω γιε μου;
Θέλεις στην κούνια βάλε με,
θέλεις στη σαρμανίτσα
και με τα πόδια σ’ Χάιδω μ’ κούνα με
και με τα χέρια σ’ γνέσε
και με το στόμα σ’ Χάιδω μ’ το γλυκό
πες μας γλυκά τραγούδια»

(Παραδοσιακό Ηπείρου)

Συνέχεια →

Τάσος Λειβαδίτης – Ποίηση στα σταυροδρόμια του κόσμου

Ο Τάσος Λειβαδίτης είναι ο ποιητής του έρωτα, του ονείρου και της επανάστασης. Ο ποιητής που μας θυμίζει ότι πάντα «φυσάει στα σταυροδρόμια του κόσμου», ότι «ο κόσμος μόνο όταν τον μοιράζεσαι υπάρχει» και πως «όταν δεν πεθαίνει ο ένας για τον άλλον είμαστε κιόλας νεκροί»… Γεννήθηκε στην Αθήνα το βράδυ της Αναστάσεως, στις 20 Απριλίου του 1922 και έφυγε στις 30 Οκτώβρη 1988.

Συνέχεια →

Φως λαμπρό των ακτών της Ελλάδας (Γιώργος Θεοτοκάς)

Robert Mc Cabe, Σαντορίνη 1954

Σκύρος, Σκιάθος, Τήνος, Μύκονος, Χίος, Σαντορίνη, μυροβόλα ονόματα, αιθέριες εικόνες, αγνές ιδέες… Κανένα βάρος, κανένα περιττό στολίδι, οι πιο απλές γραμμές, τα πιο απλά χρώματα, φως -λαμπρό, ακατανίκητο φως των ακτών της Ελλάδας… Πνεύμα. Εκεί τα πάντα είναι πνεύμα άδολο, εντατικό, ελεύθερο, πειθαρχημένο στον ίδιο τον εαυτό του. Ισορροπία και γαλήνη της άτρωτης δύναμης. Απλότητα της υπέρτατης σοφίας. Λιτότητα και διαύγεια της υπέρτατης ομορφιάς.

Συνέχεια →