kimintenia

Η αληθινή αυτοκράτειρα, πίσω από το κινηματογραφικό παραμύθι με τη Ρόμι Σνάιντερ, έζησε στην Κέρκυρα και δολοφονήθηκε σαν σήμερα, στις 10 Σεπτεμβρίου του 1898. Περισσότερο από μισό αιώνα αργότερα, η Ελισάβετ απέκτησε μια δεύτερη ζωή. Αυτή τη φορά στη μεγάλη οθόνη…

Η Ελισάβετ της Αυστρίας έγινε σύμβολο ομορφιάς και ελευθερίας, αγαπήθηκε από τις θρυλικές ταινίες και άφησε το αποτύπωμά της στην Κέρκυρα. Πίσω όμως από τη «Σίσσυ» της Ρόμι Σνάιντερ κρυβόταν μια γυναίκα με δύσκολο γάμο, προσωπικές τραγωδίες και βίαιο τέλος.

Η αυτοκράτειρα Ελισάβετ της Αυστρίας, ευρύτερα γνωστή ως «Σίσσυ», έζησε μια ζωή πολύ διαφορετική από τον ειδυλλιακό κινηματογραφικό μύθο που δημιουργήθηκε για εκείνη. Παρά την εξωτερική της λάμψη, η Ελισάβετ αντιμετώπισε δυσκολίες προσαρμογής στο αυστηρό αυλικό πρωτόκολλο, βιώνοντας βαθιά μελαγχολία και προσωπικές τραγωδίες, όπως τον θάνατο των παιδιών της.

Η αυτοκράτειρα έτρεφε ιδιαίτερη αγάπη για την Ελλάδα, επιλέγοντας την Κέρκυρα ως καταφύγιό της και ανεγείροντας το «Αχίλλειο» ανάκτορο. Η ζωή της τερματίστηκε βίαια το 1898 στη Γενεύη από τον αναρχικό Λουίτζι Λουκένι, γεγονός που ενίσχυσε τον θρύλο της. Η εικόνα της ταυτίστηκε αργότερα με την ηθοποιό Ρόμι Σνάιντερ, η οποία την υποδύθηκε στην κινηματογραφική τριλογία της δεκαετίας του 1950.

Υπάρχουν ιστορικά πρόσωπα που κάποια στιγμή ξεφεύγουν από τα βιβλία και γίνονται μύθος. Η αυτοκράτειρα Ελισάβετ της Αυστρίας είναι ίσως ένα από τα χαρακτηριστικότερα παραδείγματα. Για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο ήταν και παραμένει απλώς η Σίσσυ: η πανέμορφη πριγκίπισσα με τα μακριά μαλλιά, τα εντυπωσιακά φορέματα και το χαμόγελο της Ρόμι Σνάιντερ στις ταινίες που σημάδεψαν τη δεκαετία του 1950. Η πραγματική Ελισάβετ, όμως, έζησε μια ζωή πολύ διαφορετική από το κινηματογραφικό παραμύθι.

Από τη Βαυαρία στον αυτοκρατορικό θρόνο

Η Ελισάβετ Αμαλία Ευγενία γεννήθηκε στο Μόναχο, στις 24 Δεκεμβρίου 1837. Ήταν κόρη του δούκα Μαξιμιλιανού της Βαυαρίας και της πριγκίπισσας Λουδοβίκας και μεγάλωσε πολύ πιο ελεύθερα από ό,τι επέβαλλε συνήθως το πρωτόκολλο στις ευρωπαϊκές βασιλικές οικογένειες.

Αγαπούσε τη φύση, την ιππασία και την ανεξαρτησία. Και αυτή ακριβώς η ανάγκη της για ελευθερία θα συγκρουόταν αργότερα μετωπικά με την αυστηρή αυλή των Αψβούργων. Το 1853 ταξίδεψε με τη μητέρα και τη μεγαλύτερη αδελφή της Ελένη στο Μπαντ Ισλ. Η Ελένη προοριζόταν για σύζυγος του νεαρού αυτοκράτορα Φραγκίσκου Ιωσήφ.

Όμως ο αυτοκράτορας ερωτεύτηκε τη μικρότερη αδελφή. Τη Σίσσυ. Παντρεύτηκαν στη Βιέννη το 1854. Η Ελισάβετ ήταν μόλις 16 ετών.

Η Ελισάβετ θεωρήθηκε μία από τις ωραιότερες γυναίκες της εποχής της. Τα περίφημα μαλλιά της έφθαναν σχεδόν μέχρι τους αστραγάλους και η περιποίησή τους απαιτούσε ώρες. Πρόσεχε εξαιρετικά το βάρος και τη σιλουέτα της, γυμναζόταν συστηματικά, έκανε πολύωρους περιπάτους και ήταν εξαιρετική ιππέας.

Θεωρήθηκε ως η αυτοκράτειρα που έκανε την ομορφιά σχεδόν εμμονή. Μεγαλώνοντας ωστόσο απέφευγε όλο και περισσότερο να φωτογραφίζεται και να εμφανίζεται δημόσια. Ήθελε, κατά κάποιον τρόπο, να παγώσει στη συλλογική μνήμη η εικόνα της νεαρής και πανέμορφης αυτοκράτειρας.

Η λάμψη του παλατιού που έγινε φυλακή

Αυτό είναι και το σημείο όπου ο κινηματογραφικός μύθος αρχίζει να απομακρύνεται από την πραγματικότητα. Η ζωή στο παλάτι δεν ήταν ένα ατελείωτο παραμύθι. Η Σίσσυ δυσκολεύτηκε αφάνταστα να προσαρμοστεί στην αυστηρή αυλική εθιμοτυπία. Ιδιαίτερα δύσκολη ήταν η σχέση της με την πεθερά της, αρχιδούκισσα Σοφία, μια εξαιρετικά ισχυρή προσωπικότητα της αυτοκρατορικής αυλής.

Η Ελισάβετ αισθανόταν ότι έχανε την προσωπική της ελευθερία. Τα ταξίδια έγιναν σταδιακά ένας τρόπος διαφυγής από τη Βιέννη. Απέκτησε με τον Φραγκίσκο Ιωσήφ τέσσερα παιδιά: τη Σοφία, τη Γκιζέλα, τον Ροδόλφο και τη Μαρία Βαλέρια.

Η πρώτη μεγάλη τραγωδία ήρθε πολύ νωρίς. Η μικρή Σοφία πέθανε το 1857, σε ηλικία μόλις δύο ετών. Ακολούθησε ο Ροδόλφος και η τραγωδία του Μάγιερλινγκ, το μεγαλύτερο ίσως πλήγμα της ζωής της που ήρθε το 1889. Τότε ο μοναχογιός της και διάδοχος του θρόνου, αρχιδούκας Ροδόλφος, βρέθηκε νεκρός στο κυνηγετικό περίπτερο του Μάγιερλινγκ μαζί με τη νεαρή βαρόνη Μαρία Βετσέρα.

Η υπόθεση του Μάγιερλινγκ παραμένει μέχρι σήμερα μία από τις πιο πολυσυζητημένες τραγωδίες της ευρωπαϊκής βασιλικής ιστορίας. Για την Ελισάβετ σήμανε την προσωπική της καταστροφή. Μετά τον θάνατο του γιου της ντυνόταν συχνά στα μαύρα και απομακρύνθηκε τελείως από τη δημόσια ζωή.

Η Σίσσυ, η Ελλάδα και το καταφύγιο της Κέρκυρας

Η Ελλάδα κατείχε ξεχωριστή θέση στην καρδιά της Ελισάβετ που θαύμαζε τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, ενδιαφερόταν για την ελληνική γλώσσα και ταξίδευε συχνά. Στην Κέρκυρα βρήκε ένα από τα σημαντικότερα προσωπικά της καταφύγια. Εκεί δημιουργήθηκε για λογαριασμό της, στα τέλη του 19ου αιώνα, το περίφημο Αχίλλειο, κοντά στο Γαστούρι. Το νεοκλασικό ανάκτορο ήταν αφιερωμένο στον Αχιλλέα, μια μορφή που την γοήτευε βαθιά.

Στους κήπους του Ανακτόρου δεσπόζει ο «Θνήσκων Αχιλλεύς», το γλυπτό του Έρνστ Χέρτερ που παρουσιάζει τον ήρωα όχι ως θριαμβευτή, αλλά πληγωμένο και ετοιμοθάνατο. Ίσως δεν είναι τυχαίο ότι η μελαγχολική αυτοκράτειρα επέλεξε ακριβώς αυτή την εικόνα του Αχιλλέα.

10 Σεπτεμβρίου 1898: Η δολοφονία στη Γενεύη

Το τέλος της Σίσσυς ήρθε βίαια και απροσδόκητα. Στις 10 Σεπτεμβρίου 1898 η 60χρονη Ελισάβετ βρισκόταν στη Γενεύη, όταν ο Ιταλός αναρχικός Λουίτζι Λουκένι την πλησίασε και τη χτύπησε στο στήθος με αιχμηρό αντικείμενο. Αρχικά η αυτοκράτειρα δεν αντιλήφθηκε πόσο σοβαρά είχε τραυματιστεί. Λίγο αργότερα όμως κατέρρευσε. Η Σίσσυ ήταν νεκρή. Η δολοφονία της Αυτοκράτειρας Ελισσάβετ ενίσχυσε ακόμη περισσότερο τον μύθο που είχε ήδη δημιουργηθεί γύρω από το πρόσωπό της.

Και μετά ήρθε η Ρόμι Σνάιντερ

Περισσότερο από μισό αιώνα αργότερα, η Ελισάβετ απέκτησε μια δεύτερη ζωή. Αυτή τη φορά στη μεγάλη οθόνη.

Το 1955 ο σκηνοθέτης Ερνστ Μαρίσκα γύρισε το «Sissi», με πρωταγωνίστρια μια πανέμορφη, σχεδόν άγνωστη ακόμη στο διεθνές κοινό νεαρή ηθοποιό: τη Ρόμι Σνάιντερ. Ήταν μόλις 17 ετών. Στον ρόλο του Φραγκίσκου Ιωσήφ ο Καρλχάιντς Μπεμ, ενώ μια υπέροχη λεπτομέρεια είναι ότι τη μητέρα της Σίσσυ, Λουδοβίκα, υποδυόταν η Μάγκντα Σνάιντερ, η πραγματική μητέρα της Ρόμι.

Η επιτυχία ήταν τεράστια. Την πρώτη ταινία ακολούθησαν άλλες δυο: «Sissi – The Young Empress» το 1956 και «Sissi – Fateful Years of an Empress» το 1957. Η τριλογία έκανε τη Ρόμι Σνάιντερ παγκόσμιο αστέρα και συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες εμπορικές επιτυχίες του γερμανόφωνου κινηματογράφου όλων των εποχών. Η πρώτη ταινία υπολογίζεται ότι πούλησε περισσότερα από 20 εκατομμύρια εισιτήρια.

Η Σίσσυ της οθόνης δεν ήταν όμως ακριβώς η Σίσσυ της Ιστορίας. Εδώ ίσως βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον… Οι ταινίες παρουσίασαν μια εξιδανικευμένη, ρομαντική Σίσσυ: αυθόρμητη, χαμογελαστή, ερωτευμένη, μια πριγκίπισσα που σχεδόν βγήκε από παραμύθι.

Η πραγματική Ελισάβετ ήταν πολύ πιο σύνθετη. Ήταν ανήσυχη, αντισυμβατική, μελαγχολική, συχνά απομονωμένη, ασφυκτιούσε από το πρωτόκολλο και πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής της ταξιδεύοντας μακριά από τη Βιέννη.

Η ίδια η Ρόμι Σνάιντερ προσπάθησε αργότερα να ξεφύγει από την εικόνα που της είχε δημιουργήσει η τριλογία. Η καριέρα της εξελίχθηκε εντυπωσιακά στη Γαλλία και συνεργάστηκε με σπουδαίους δημιουργούς του Ευρωπαϊκού κινηματογράφου.

Η σχέση της Σίσσυ με την ηθοποιό που την υποδύθηκε, τη Ρόμι Σνάιντερ, έχει και μια σειρά από συμπτώσεις και αλληλουχίες που αξίζει να μνημονεύσουμε:

Το 1972 η Σνάιντερ υπήρξε από τις ελάχιστες ηθοποιούς που ερμήνευσαν τον ίδιο ρόλο μέσα από διαφορετικές ταινίες αφού ξαναέγινε Αυτοκράτειρα Ελισάβετ, αυτή τη φορά όμως στην ταινία «Ludwig» του Λουκίνο Βισκόντι. Αυτή τη φορά όμως δεν ήταν πλέον η παραμυθένια «Σίσσυ» του 1955. Ήταν μια ώριμη, σκοτεινή και σύνθετη αυτοκράτειρα, πολύ πιο κοντά στην πραγματική προσωπικότητα της Ελισάβετ.

Πολύς κόσμος ακόμα και σήμερα, όταν ακούει το όνομα «Σίσσυ» δυσκολεύεται να διακρίνει την πραγματική γυναίκα από την ηθοποιό που την υποδύθηκε, τόσο πολύ ταυτίστηκαν οι δύο αυτές διάσημες γυναίκες μεταξύ τους. Μέσα από τις τρεις ταινίες της δεκαετίας του ’50, οι εικόνες των δύο αυτών γυναικών ενώθηκαν για πάντα.

Η πραγματική Σίσσυ όμως δεν έζησε ποτέ το παραμύθι που μας έδειξε ο κινηματογράφος. Αλλά και η κινηματογραφική Σίσσυ είχε μία πολυκύμαντη ζωή που κατέληξε σε μια αβάσταχτη τραγωδία.

Και οι δύο γυναίκες γνώρισαν παγκόσμια φήμη, λάμψη και αναγνώριση. Η μία ως απαστράπτουσα περίφημη για την ομορφιά και τη γοητεία της αυτοκράτειρα της Αυστροουγγαρίας. Η άλλη ως μία από τις ομορφότερες και πιο σαγηνευτικές κινηματογραφικές σταρ που έλαμψαν στο παγκόσμιο στερέωμα.

Η Ελισάβετ πέθανε βίαια στα 60 της χρόνια. Η Ρόμι Σνάιντερ πέθανε επίσης πρόωρα, το 1982, σε ηλικία μόλις 43 ετών.

Και οι δύο είδαν τους μοναχογιούς τους να βρίσκουν τραγικό θάνατο και η απώλεια των παιδιών τους στάθηκε αιτία για τη δική τους τελική καταστροφή.

Και οι δύο πέρασαν τα τελευταία χρόνια της ζωής τους απομονωμένες και απαρηγόρητες, βυθισμένες στο πένθος και στη θλίψη, έχοντας βιώσει ολοκληρωτικά, στην πιο σκληρή μορφή της, τη συντριβή του πεπρωμένου τους που σάρωσε και καθόρισε όλη τη μετέπειτα μοίρα τους και τη ζωή τους.

Ίσως ακριβώς γι’ αυτό η ιστορία της Σίσσυ εξακολουθεί να μας συναρπάζει σχεδόν 130 χρόνια μετά τον θάνατό της, μια τέτοια μέρα το 1898.

Πηγή: huffingtonpost.gr