Κάθε χρόνο στην εορτή της μνήμης του Αγίου Χαραλάμπους ο νους μας ταξιδεύει στο πανέμορφο Μπεμπέκ (Bebek), το αριστοκρατικό παραθαλάσσιο προάστιο της Κωνσταντινούπολης που, με το ξεχωριστό τοπίο του και την εκλεπτυσμένη αρχοντιά του, μαγεύει τον επισκέπτη της ευρωπαϊκής ακτής του Βοσπόρου και, τέτοιες μέρες, τιμά ξεχωριστά τον προστάτη άγιό του.

Συνέχεια →

«Θα μεταλάβω με νερό θαλασσινό
στάλα τη στάλα συναγμένο απ’ το κορμί σου
σε τάσι αρχαίο, μπακιρένιο αλγερινό
που κοινωνούσαν πειρατές πριν πολεμήσουν …»
Νίκος Καββαδίας, «Fata Morgana», 1977

Ο Νίκος Καββαδίας σε παιδική ηλικία

Ο ποιητής και πεζογράφος Νίκος Καββαδίας γεννήθηκε στις 11 Ιανουαρίου του 1910, στην επαρχιακή πόλη Νίκολσκι Ουσουρίσκι, του Χαρμπίν της Μαντζουρίας, από γονείς Κεφαλλονίτες. Σε ηλικία τεσσάρων ετών και μετά την κήρυξη του Α’ Παγκοσμίου πολέμου, η οικογένειά επέστρεψε στο Αργοστόλι.

Συνέχεια →

Η «Κούπα» είναι παλαιό παραδοσιακό επιτραπέζιο τραγούδι του κεφιού, του ξεφαντώματος και του ατέλειωτου γλεντιού. Προέρχεται από την Κάρπαθο της Δωδεκανήσου αλλά το συναντάμε και στη Δυτική Κρήτη σε καταγραφές του 1850 από τον Παύλο Βλαστό.

Συνέχεια →

Ο Μέγας Φώτιος ως γνώμονας χρηστής διοίκησης

Το «άθλημα της πόλης», δηλαδή η υπεύθυνη και σοβαρή ενασχόληση με τα κοινά, έχει ανάγκη από ανθρώπους χαρισματικούς και αξιόπιστους. Ο Μέγας Φώτιος, η κορυφαία αυτή μορφή της Βυζαντινής Αναγέννησης, μας έχει υποδείξει, ήδη από τον Μάιο του 861 μ.Χ., όλους τους αναγκαίους κανόνες τη «χρηστής διοίκησης», καταδεικνύοντας μοναδικά και πώς οι θεμελιώδεις αρχές της αρχαιοελληνικής δημοκρατίας και του χριστιανισμού είχαν ενσωματωθεί στο Βυζαντινό πολίτευμα.

Τό «ἄθλημα τῆς πόλης», δηλαδή ἡ ὑπεύθυνη καί σοβαρή ἐνασχόληση μέ τά κοινά, ἔχει ἀνάγκη ἀπό ἀνθρώπους χαρισματούχους καί ἀξιόπιστους. Τό ἐρώτημα εἶναι: Ποῦ θά ψάξουμε νά βροῦμε αὐτά τά πρόσωπα καί μέ ποιά κριτήρια ἀναζήτησης; Μέ ποιό μέτρο; Τό μέτρο, πού μετράει μέ ἀκρίβεια τό μπόι μας τό πολιτικό, θά ἐπιχειρήσουμε νά τό δανειστοῦμε ἀπό μιά κορυφαία μορφή τῆς Βυζαντινῆς Ἀναγέννησης, τόν Μέγα Φώτιο. Σέ παραινετική του ἐπιστολή, πού απευθύνεται, τόν Μάιο του 861, πρός τόν τότε νεοφώτιστο χριστιανό ἄρχοντα τῆς Βουλγαρίας Βόγορι – Μιχαήλ, ὑποδεικνύει ὅλες τίς ἀναγκαῖες προϋποθέσεις χρηστῆς καί ἐπιτυχημένης διοίκησης. Ἡ παρουσίαση ὀλόκληρης τῆς ἐπιστολῆς, γιά λόγους πρακτικούς, δέν εἶναι ἐφικτή, γι’ αὐτό καί θά περιοριστοῦμε μόνον σέ μιά σύντομη ἀλλά ἀρκούντως σαφή και διαφωτιστική ἀναφορά. Γράφει λοιπόν ὁ Ἅγιος καί Μέγας διδάσκαλος τῆς οἰκουμένης Φώτιος:

Συνέχεια →

Μία από τις πιο σπαρακτικές, δυνατές και εμβληματικές ταινίες όλων των εποχών, τα θρυλικά «Μαθήματα πιάνου» απέσπασαν τρία βραβεία Όσκαρ και τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ Καννών το 1993, παραμένοντας έκτοτε ένας παντοτινός ύμνος στην ανθρώπινη ευαισθησία και στο θαύμα της αγάπης

Η αγαπημένη ενότητα προβολών «Fundamentals of Cinema: Love Is Strange» παρουσιάζει τα αξέχαστα «Μαθήματα πιάνου» (The Piano, 1993) της Τζέιν Κάμπιον, ένα από τα σπουδαιότερα αριστουργήματα των κινηματογραφικών 90s.

Συνέχεια →

Από τη μινωική έκρηξη το 1627 π.Χ. στα 7,5 φονικά Ρίχτερ με τους 53 νεκρούς το 1956

Η Σαντορίνη, γνωστή από τους αρχαίους χρόνους ως Θήρα, είναι ένα από τα πιο διάσημα και πανέμορφα στον κόσμο νησιά και βρίσκεται στο νοτιότερο σημείο των Κυκλάδων, κοντά στην Ανάφη. Εκτός από την απαράμιλλη ομορφιά της, είναι ένα από τα ενεργά ηφαίστεια στον ελλαδικό και ευρωπαϊκό χώρο.

Συνέχεια →

Βούλα Παπαϊωάννου, Οία Σαντορίνης 1950-1955
Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Η «Ωδή στη Σαντορίνη» είναι το πρώτο κατά σειρά ποίημα της Ενότητας «Η θητεία του καλοκαιριού» από τη Συλλογή «Προσανατολισμοί». Πρόκειται για ένα αριστουργηματικό ποίημα του Οδυσσέα Ελύτη, στο οποίο ο κορυφαίος μας ποιητής εξυμνεί με τον δικό του, μοναδικό τρόπο τη Σαντορίνη, αυτό το ξεχωριστό αιγαιοπελαγίτικο νησί.

Συνέχεια →

Το mantı (μαντί) είναι ένα ιδιαίτερα δημοφιλές φαγητό σε όλη τη Μικρασία και την Κωνσταντινούπολη. Πρόκειται για ένα είδος ζυμαρικών που μοιάζει με το ραβιόλι. Φαΐ που απαιτεί κόπο και υπομονή, αλλά ως αποτέλεσμα αποζημιώνει και με το παραπάνω! Στην Πόλη, στην Καππαδοκία, στα Μικρασιατικά παράλια, τα τραπέζια με μαντί ήταν αφορμή για ν’ ανταμώσει το σόι, για οικογενειακή σύναξη! Ίσως γι’ αυτό και η γεύση του μαντί σε εκείνα τα τραπέζια ήταν πάντα ξεχωριστή και σήμερα πια, ξυπνάει στη μνήμη την πιο γλυκειά νοσταλγία…

Συνέχεια →

Τα τοπικά μας έθιμα είναι γεμάτα από μνήμες οικογενειακές, κοινωνικές και εθνικές, μνήμες που οδηγούν κατ’ ευθείαν στις ρίζες μας. Μελετώντας τη λειτουργικότητα των εθίμων μας και των παραδόσεών μας εν γένει, βρίσκουμε τον τρόπο πρόσβασης απ’ το παρόν στο κοντινό και μακρινό χθες. Βρίσκουμε τα κοινά σημεία που μας δένουν ως Θρακιώτες και νιώθουμε τη σιγουριά της, ριζωμένης σε τούτο τον τόπο, ύπαρξής μας. Παράλληλα ανακαλύπτουμε αυτά που κρύβονται πίσω από τα παραδοσιακά δρώμενα, αυτά που μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι οι πρόγονοί μας μέσα στην απλότητά τους έκρυβαν το μεγαλείο της ανθρωπιάς και του πατριωτισμού.

Συνέχεια →