Στις 18 Ιανουαρίου 1953 η Ελένη Σκούρα άνοιξε την πόρτα της Βουλής στις γυναίκες. Η καθολική ψήφος για τις γυναίκες κατοχυρώθηκε το 1952, αλλά η πλήρης συμμετοχή τους στα κοινά ήρθε με την πάροδο του χρόνου και μετά από μακροχρόνιους αγώνες.
Η Ελένη Σκούρα κατέχει μια ξεχωριστή θέση στην πολιτική και κοινωνική ιστορία της Ελλάδας καθώς υπήρξε η πρώτη γυναίκα που εξελέγη βουλευτής στο Ελληνικό Κοινοβούλιο. Η εκλογή της, το 1953, δεν αποτέλεσε απλώς ένα προσωπικό επίτευγμα, αλλά και ένα ιστορικό ορόσημο στον αγώνα για την ισότητα των φύλων και τη συμμετοχή των γυναικών στη δημόσια και πολιτική ζωή.
Η Ελένη Σκούρα γεννήθηκε το 1896 στον Βόλο και το πατρικό της όνομα ήταν Παπαχρήστου. Μεγάλωσε σε μία εποχή που οι κοινωνικοί ρόλοι των γυναικών ήταν αυστηρά περιορισμένοι στον ρόλο της συζύγου, της μητέρας και της νοικοκυράς και η πρόσβαση στη μόρφωση και την πολιτική εθεωρείτο σχεδόν αδιανόητη για την Ελληνίδα. Είχε αναπτύξει πλούσια κοινωφελή και πατριωτική δράση ιδιαίτερα κατά τον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο και τη Γερμανική Κατοχή ως Πρόεδρος της «Στέγης της Φαλαγγίτισσας» και επίσης της «Φανέλας του Στρατιώτη». Το καλοκαίρι του 1942 συνελήφθη από τους Γερμανούς και φυλακίσθηκε μαζί με τον σύζυγό της Δημήτριο Σκούρα και τον αδελφό της, Απόστολο Παπαχρήστου. Λίγα χρόνια αφότου τελείωσε η γερμανική κατοχή, σπούδασε φωνητική μουσική και το 1950 έλαβε το πτυχίο στη Νομική. Στη συνέχεια άσκησε το επάγγελμα της δικηγόρου στη Θεσσαλονίκη στο πλάι του συζύγου της, επίσης δικηγόρου.
Εφημερίδα «Το Βήμα», 20/9/1952 (Ιστορικό Αρχείο)
Η είσοδος στη Βουλή
Το καθοριστικό σημείο της ζωής της ήρθε μετά το 1952, όταν οι Ελληνίδες απέκτησαν πλήρη πολιτικά δικαιώματα. Στις αναπληρωματικές βουλευτικές εκλογές της 18ης Ιανουαρίου 1953, η Ελένη Σκούρα εξελέγη βουλευτής Θεσσαλονίκης με τον «Ελληνικό Συναγερμό» του Αλέξανδρου Παπάγου. Έτσι, έγινε η πρώτη γυναίκα που μπήκε στη Βουλή. Την ημέρα εκείνη ήταν η πρώτη φορά που οι γυναίκες συμμετείχαν σε βουλευτικές εκλογές ως ψηφοφόροι και υποψήφιες. Στην καταμέτρηση συγκέντρωσε 47.112 ψήφους, ξεπερνώντας τον Ιωάννη Πασαλίδη της «ΕΔΑ» και τη δεύτερη γυναίκα υποψήφια, Βιργινία Ζάννα που εκπροσωπούσε το «Κέντρο» («ΕΠΕΚ – Φιλελεύθεροι»).
Η ίδια αμέσως μετά την εκλογή της δήλωσε: «Θα προσπαθήσω να πράξω παν το δυνατόν διά να φανώ ανταξία της εμπιστοσύνης των ψηφοφόρων μου, τους οποίους θερμώς ευχαριστώ. Γνωρίζω ότι ως πρώτη και μοναδική γυναίκα εις την Βουλήν έχω μεγάλας ευθύνας και πολλά καθήκοντα. Είναι πολλά εκείνα που πρέπει να πράξωμεν υπέρ των Ελληνίδων, ιδίως εις τον τομέα της κοινωνικής μερίμνης».
Η πρώτη ομιλία της Ελένης Σκούρα στη Βουλή
Αμέσως έπειτα η κ. Σκούρα είπε τα εξής από χειρογράφου:
«Κύριε Πρόεδρε, κύριοι βουλευταί, κατά την ιστορικήν ταύτην δια τον αγώνα της γυναικός στιγμήν, ήτις αποτελεί και την πλέον σημαντικήν της κοινωνικής μου ζωής στιγμήν, αισθάνομαι εαυτήν λίαν συγκινημένην. Κύριοι Αντιπρόσωποι του Έθνους, η συγκίνησής μου αύτη γίνεται ακόμη μεγαλυτέρα με την σκέψιν ότι χάρις είς την απόφαση της Κυβερνήσεως να υποδείξη γυναίκα ως υποψηφίαν δια την αναπληρωματικήν εκλογήν της Θεσσαλονίκης και εις την ευμένειαν του αρχηγού του Ελληνικού Συναγερμού να χρίση εμέ ως τοιάυτην, έχω σήμερον την ύψιστην τιμήν να απευθύνωμαι προς πάντας υμάς, ως συνάδελφός σας, πρώτη και μόνη εξ όλων των Ελληνίδων. Η τιμή αυτή η οποία προσεγένετο εις το πρόσωπόν μου, είμαι υποχρεωμένη να τονίσω από της θέσεως ταύτης ότι αντανακλά προς όλας τας γενναίας Ελληνίδας, αι οποίαι τόσον εις τους ειρηνικούς όσον και εις τους πολεμικούς αγώνας του Έθνους μας από της απελευθερώσεώς του μέχρι σήμερον, αφιέρωσαν όλην την δραστηριότητά των και αυτήν την ζωήν των εις έργα φιλανθρωπικά και εθνικά. Έχω πλήρη συναίσθησιν της ιστορικής ευθύνης, η οποία βαρύνει τους ώμους μου. Ελπίζω, όμως με την βοήθειαν του Θεού και με την συνδρομήν του κ. Προέδρου της Κυβερνήσεως, του κ. Προέδρου της Βουλής και των συναδέλφων μου θα κατορθώσω να δικαιώσω τας προσδοκίας των Ελληνίδων και του στρατάρχου Παπάγου».
Η παρουσία της στο Κοινοβούλιο είχε ισχυρό συμβολικό χαρακτήρα. Σε μια αίθουσα αποκλειστικά ανδρική μέχρι τότε, η Σκούρα εκπροσώπησε όλες τις γυναίκες που για δεκαετίες είχαν αποκλειστεί από τη λήψη αποφάσεων. Κατά τη βουλευτική της θητεία, ασχολήθηκε κυρίως με κοινωνικά ζητήματα, τη μέριμνα για τις οικογένειες καθώς και με θέματα που αφορούσαν τη θέση και τα δικαιώματα της γυναίκας στην ελληνική κοινωνία. Παρά τη σπουδαιότητα της προσφοράς της, η θητεία της δεν ολοκληρώθηκε σε πλήρη κοινοβουλευτική περίοδο, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα να της στερήσει την συνταξιοδότησή της.
Τα τελευταία χρόνια της ζωής της η Ελ. Σκούρα τα πέρασε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας αντιμετωπίζοντας οικονομικές και προσωπικές δυσκολίες. Απεβίωσε στις 4 Φεβρουαρίου του 1991, σε ηλικία 95 ετών. Τιμήθηκε από τον βασιλιά Παύλο με το στρατιωτικό μετάλλιο Εξαιρέτων Πράξεων καθώς και με τον Ταξιάρχη του Βασιλικού Τάγματος Ευποιίας. Ο Δήμος Βόλου για τη συνολική προσφορά της έχει στήσει προτομή της στο προαύλιο του Δημαρχείου. Σήμερα, η Ελένη Σκούρα αναγνωρίζεται ως σύμβολο τόλμης και προόδου. Η εκλογή της άνοιξε τον δρόμο για τη συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική ζωή της Ελλάδας και υπενθυμίζει ότι τα δικαιώματα που σήμερα θεωρούνται αυτονόητα κατακτήθηκαν μέσα από αγώνες και προσωπικές θυσίες. Το όνομά της παραμένει συνδεδεμένο με την αρχή μιας νέας εποχής για τη δημοκρατία και την ισότητα στη χώρα μας.
Πότε απέκτησαν δικαίωμα ψήφου οι γυναίκες;
Η πρώτη φορά που οι γυναίκες της χώρας απέκτησαν τη δυνατότητα του εκλέγειν ήταν στις δημοτικές εκλογές της 11ης Φεβρουαρίου 1934, αλλά ίσχυε μόνο για όσες είχαν κλείσει το 30ό έτος της ηλικίας του και διέθεταν τουλάχιστον απολυτήριο Δημοτικού. Απαιτήθηκαν πολλές συνεδριάσεις στη Βουλή και διατάξεις μέχρι οι γυναίκες να κατακτήσουν τα πολιτικά τους δικαιώματα χωρίς όρους και περιορισμούς. Μετά το πέρας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου η Ελλάδα είχε την υποχρέωση, βάσει διεθνών συμβάσεων που είχε υπογράψει, να εξασφαλίσει την κατοχύρωση των πολιτικών δικαιωμάτων των γυναικών. Το 1952 η Βουλή ψήφισε τον νόμο 2159, ο οποίος κατοχυρώνει για τις γυναίκες όχι μόνο το δικαίωμα του εκλέγειν, αλλά και του εκλέγεσθαι στις δημοτικές και βουλευτικές εκλογές.
Τι προβλέπεται σήμερα;
Σήμερα το Σύνταγμά μας ορίζει ότι: οι Έλληνες και οι Ελληνίδες έχουν ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις (άρθ. 4 παρ. 2), καθένας έχει δικαίωμα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητά του και να συμμετέχει στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας (άρθρο 5 παρ. 1), οι βουλευτές εκλέγονται με άμεση, καθολική και μυστική ψηφοφορία από τους πολίτες που έχουν εκλογικό δικαίωμα (άρθρο 51), το εκλογικό δικαίωμα δεν δύναται να περιοριστεί παρά μόνο λόγω μη συμπλήρωσης του κατωτάτου ορίου ηλικίας ή για ανικανότητα δικαιοπραξίας ή ως συνέπεια αμετάκλητης ποινικής καταδίκης για ορισμένα ρητά προβλεπόμενα εγκλήματα (άρθρο 51), η ελεύθερη και ανόθευτη εκδήλωση της λαϊκής θέλησης, ως έκφραση της λαϊκής κυριαρχίας, τελεί υπό την εγγύηση όλων των λειτουργών της Πολιτείας που έχουν υποχρέωση να τη διασφαλίζουν σε κάθε περίπτωση (άρθρο 52), βουλευτής δύναται να εκλεγεί κάθε Έλληνας πολίτης (ανεξαρτήτως φύλου), εφόσον διαθέτει νόμιμη ικανότητα να εκλέγει και έχει συμπληρώσει το 25ο έτος της ηλικίας του κατά την ημέρα της εκλογής (άρθρο 55).
Πηγή: flash.gr
kimintenia 