Τα ονόματα της Παναγιάς

Λένε πώς όποιος αγαπά πολύ ένα πρόσωπο, μέσα στους πολλούς και διαφορετικούς τρόπους που εφευρίσκει για να του εκφράζει αδιάκοπα την αγάπη του, είναι και η απόδοση σε αυτό διαφορετικών και όμορφων ονομασιών και προσδιορισμών! Τούτη η συνήθεια που χαρακτηρίζει επομένως τις ανθρώπινες σχέσεις και εκδηλώσεις δεν θα ήταν δυνατόν να μην διέπει, πρωτίστως, τη σχέση μας με Εκείνην που γέννησε για ολόκληρο τον κόσμο την «όντως Ζωή», τον Κύριο Ιησού Χριστό και που μεσιτεύει για όλους εμάς, τα παιδιά Της, παντοτινά σε Εκείνον!

Τα τριακόσια ονόματα της Παναγίας, που κατά την παράδοση έχουν αποδοθεί στη χάρη Της, ανάλογα με την παράσταση της εικόνας Της, τον τόπο που βρίσκεται, την ημέρα του εορτασμού Της, την τεχνοτροπία του ναού Της και πολλά άλλα, αποτελούν έναν θησαυρό όχι μόνον για τους πιστούς, αλλά και για όσους ενδιαφέρονται για την εκκλησιαστική μας παράδοση και τα έθιμα του τόπου μας. Στη σκέψη και στην καρδιά κάθε πιστού Χριστιανού, κυριαρχεί κάποια ξεχωριστή εικόνα της Παναγίας μας, με την οποία συνέδεσε τη ζωή του -είτε η Γλυκοφιλούσα, είτε η Ελεούσα, η Γιάτρισσα, η Γοργοϋπήκοος ή η Παρηγορίτισσα είτε τόσες αμέτρητες άλλες, και στην οποία πάντοτε με ευλάβεια προστρέχει για να αποθέσει στη μεγάλη αγκαλιά Της κάθε του σκέψη, κάθε έγνοια, κάθε αγωνία και κάθε ελπίδα του στο ταξίδι αυτό της ζωής.

Τα πολλά και υπέροχα ονόματα της Παναγιάς μας δείχνουν τη μεγάλη πίστη, την αγάπη, την αφοσίωση που τρέφει ο λαός μας σε κάθε γωνιά της πατρίδας μας, στο πρόσωπο της Υπεραγίας Θεοτόκου! Μονάχα ένα εικόνισμα παριστά την Παναγία να αγκαλιάζει, αντί για βρέφος, τον εσταυρωμένο γιο της. Καλλιτέχνες και λαός δεν θέλησαν να αναπαραστήσουν τη μάνα αγκαλιά με το νεκρό βασανισμένο γιο της. Μπορεί να την έχουν απεικονίσει με το Σταυρό και φυσικά αγκαλιά με το νεκρό παιδί της, όμως οι περισσότερες εκκλησίες στο όνομά της, την έχουν με το γιο της μωρό, με ένα τρυφερό πλάσμα στην αγκαλιά της, το βρέφος,  όταν η μάνα δεν ήξερε τι τους περίμενε και τους δυο. Και ακόμα και ο άθεος, δεν μπορεί να μην αναλογιστεί την τρυφερότητα του λαού μας προς την Παναγία, την αγάπη του για τη μάνα, που συνειδητά τη λατρεύει σε αυτή την ευτυχισμένη της στιγμή -ίσως από τις ελάχιστες στην δύσκολη ζωή της.

Παναγία Πελεκητή, Καρίτσα Αγράφων

Παρακάτω επιχειρούμε να κατηγοριοποιήσουμε τις επωνυμίες, που αποδίδονται στην Παναγία μας, με γνώμονα ορισμένα κριτήρια που αποκρυσταλλώθηκαν μέσα από την παράδοση της Εκκλησίας μας και την ιστορία του λαού μας. 

Σύμφωνα με την παράσταση της Παναγίας στην εικόνα της, της αποδόθηκαν τα ονόματα της Βρεφοκρατούσας, της Γλυκοφιλούσας, της Γαλακτοτροφούσας, της Πλατυτέρας των Ουρανών, της Θεομήτορος και της Ελευθερώτριας που εικονίζουν την Παναγία με τον Χριστό κυοφορούμενο, της Οδηγήτριας, της Υπερμάχου Στρατηγού και της Παναγίας Βλαχέρνας όπου η Παναγία εικονίζεται με τα χέρια ανοιχτά προς τον ουρανό σε στάση δέησης και πολλά άλλα.

Ένα άλλο επίθετο είναι της Δεξιοκρατούσας ή Δεξιάς, όταν η Παναγία κρατάει τον Χριστό στο δεξί της χέρι και όχι από το μέρος της καρδιάς που συνηθίζεται και που βολεύει φυσικά όλες τις μητέρες, ώστε να κάνουν δουλειές με το μωρό τους αγκαλιά. Η Δεξιοκρατούσα έχει ερμηνευθεί πως δείχνει ότι η Παναγία είχε μόνο μία δουλειά: να κρατά το θείο βρέφος, ως «Βασιλέως Καθέδρα» που είναι κατά τον ψαλμό.

Ακόμη Μεγαλομάτα, όταν ο εικονογράφος έχει απεικονίσει την Παναγία με μεγάλα μάτια. Επίσης αποκαλείται η Παναγία Επτάσπαθη ή «πραΰνουσα κακάς καρδίας», όταν εικονίζεται με την καρδιά διαπερασμένη από επτά σπαθιά, που συμβολίζουν τον μεγάλο της πόνο, όταν σταύρωσαν τον γιο της μπροστά στα μάτια της, αλλά και τη συγχώρεση της κακίας. Η Παναγία των Κρίνων αναπαριστά την Παναγία ανάμεσα σε ανθισμένα ολόλευκα κρίνα.

Η Παναγία της Μόρφου, Κύπρος και η Παναγία Οξυλιθιώτισσα στην Εύβοια

Υπάρχουν και ονόματα που συνδυάζονται με μιαν ιερή ιστορία, όπως το όνομα της εικόνας «Άξιον Εστί», στο Ναό του Πρωτάτου στις Καρυές του Αγίου Όρους. Η Παναγία «Άξιον Εστί» πήρε το όνομά της από το θαύμα του Αρχαγγέλου Γαβριήλ, που κατά την παράδοση έψαλε τον ύμνο «Άξιον Εστί» και εν συνεχεία έγινε άφαντος. Επίσης το επίθετο «Τριχερούσα» το πήρε η εικόνα που παρουσιάζει ένα τρίτο χέρι στο εικόνισμα -χέρι που συμβολίζει το θαύμα που αναφέρεται ότι συνέβη στον Άγιο Ιωάννη τον Δαμασκηνό. Σύμφωνα με την παράδοση, το δεξί χέρι του το έκοψαν οι Εικονομάχοι και αυτό θαυματουργικά αποκαταστάθηκε.

Η Παναγία η «Εσφαγμένη» ονομάστηκε έτσι γιατί κατά την παράδοση ένας μοναχός θύμωσε μαζί της και με μαχαίρι κτύπησε την εικόνα της Παναγίας στο πρόσωπο. Τότε από την εικόνα άρχισε να τρέχει αίμα, ενώ ο μοναχός τυφλώθηκε, ζήτησε συγγνώμη και συγχωρέθηκε, αλλά το χέρι που κτύπησε την Παναγία τιμωρήθηκε, αφού κατά την παράδοση μετά το θάνατό του δεν έλιωσε.

Υπάρχει ακόμη η Παναγία η «Πυροβοληθείσα», στη Μονή Βατοπεδίου, αφού την εικόνα της την κτύπησαν με όπλο οι Τούρκοι. «Σφαγμένη» ονομάζεται και η εικόνα της Παναγίας της Πορταΐτισσας, της Μονής Ιβήρων, που ονομάστηκε έτσι με το θαύμα που έκανε η Παναγία, να φανερώσει τη θέλησή της να παραμείνει στην είσοδο της Μονής ως θυρωρός, για να την προστατεύει.

Ομοίως η εικόνα της Παναγίας Ζωοδόχου Πηγής παριστά την Παναγία με τον Χριστό στην αγκαλιά της  μέσα σε κρήνη από την οποία πηγάζει το αγιασμένο νερό που ζωοποιεί.

Παναγία Μολυβδοσκέπαστη, Κόνιτσα

Από τον τόπο όπου βρίσκεται η εκκλησία ή το ιερό προσκύνημα στο οποίο ανήκει η εικόνα η Παναγία μας ονομάστηκε: Αθηνιώτισσα, Βουρλιώτισσα, Κυκκώτισσα, Καστριώτισσα, Ιεροσολυμίτισσα, Παναγία του Κάμπου, Πυργιανή, Εγκλειστιανή (από τη Μονή του Οσίου Νεοφύτου του Εγκλείστου στην Κύπρο), Σπηλιανή, Μεγαλοσπηλαιώτισσα (του Μεγάλου Σπηλαίου Καλαβρύτων), Τουρλιανή, Θαλασσινή, Καλαμού, Καμινιώτισσα, Βλαχερνίτισσα, Ολυμπιώτισσα, Σουμελιώτισσα, Πλατανιώτισσα, Καταπολιανή κ.ά.

Επίσης στην κατηγορία αυτή ανήκουν η Παναγία Χοζοβιώτισσα στην Αμοργό (από τη Μονή Χοζεβά ή Κοζιβά στην Παλαιστίνη), η Νεαμονήτισσα της Χίου, η Παμμακάριστος (από τη Μονή της Κωνσταντινούπολης), η Αγία Σιών, η Μακεδονίτισσα στη Λευκωσία, η Παναγία της Έλωνας στο Λεωνίδιο, η Τροοδίτισσα, η Κυκκώτισσα, η Μαλεβή (από το όρος Πάρνων, που λέγεται και Μαλεβός), των Χαλκέων (χαλκουργών) στη Θεσσαλονίκη, η Αμπελακιώτισσα στη Θεσσαλία, η Παναγία του Μαχαιρά (από την τοποθεσία της Κύπρου), Τρομαρχιανή στην Άνδρο.

Από την τεχνοτροπία του ναού της, η Παναγία αποκλήθηκε: Θολοσκέπαστη, Μολυβδοσκέπαστη, Θεοσκέπαστη, Πελεκητή, Κρεμαστή, Μαρμαριώτισσα, Εκατονταπηλιανή.

Από το όνομα του κτήτορα του Ναού ή της Μονής της έχουν αποδοθεί στην Παναγία επίθετα όπως Παναγία η Παχειά, η Γλυκειά, η Περλιγκού, η Λυκοδήμου, η Κοροβιλιά, η Καπνικαρέα.

Από τον μήνα ή τις περιστάσεις που εορτάζεται η Παναγία έχει ονομαστεί Σοτομπριανή, Βρεχούσα, Αυγουστιανή και Δεκαπεντούσα, Τριτιανή, Μεσοσπορίτισσα, Βροντού, Ακαθή (από τον Ακάθιστο Ύμνο).

Από τα αναρίθμητα θαύματά της η Παναγίας μας αποκαλείται Γοργοϋπήκοος, Ελεούσα, Επακούουσα, Ελεήστρα, Γιάτρισσα, Θεραπεία, Αιματούσα ή Γαιματούσα (σταματά την αιμορραγία), Υγεία, Υπακοή, Ψυχοσώστρα, Παραμυθία, Παρηγορήτρα, Παυσολύπη, Φανερωμένη, Μυροβλύτισσα, Μεγαλόχαρη, Παντοχαρά, Ελπίς, Δροσιανή, Κοσμοσώτειρα.

Εγκωμιαστικά συνήθως η Παναγία αποκαλείται Παμμακάριστος, Χρυσοκελλαριά, Υπέρμαχος Στρατηγός, Χρυσοσπηλιώτισσα, Γκουβερνιώτισσα, Χρυσοπηγή, Χώρα του Αχωρήτου, Παντάνασσα, Δέσποινα, Χρυσογαλούσα (για το θηλασμό), Κυρία των Αγγέλων, Χρυσολεόντισσα, Τρανή, Κερά, Πλατυτέρα των Ουρανών, Χρυσαφίτισσα, Αγγελόκτιστη, Πανάχραντος, Ανθοφορούσα, Επίσκεψις, Αερινή, Αναφωνήτρα, Χιλιαρμενίτισσα, Ασπροφορούσα.

Η Παναγία Προυσιώτισσα (Ευρυτανία) και η Παναγία Εικοσιφοίνισσα (Δράμα)

Ονόματα που έδωσαν στην Παναγία οι Υμνογράφοι της Εκκλησίας είναι: Αμόλυντος, Υψηλοτέρα, Καθέδρα, Κλίμαξ, Σκέπη, Πόλη, Παράκλησις, Επίσκεψις, Καταφυγή, Κεχαριτωμένη, Χώρα του Αχωρήτου, Όρος Αλατόμητον, Ρόδο το Αμάραντον, Άρουρα (γόνιμη γη), Βλαστάνουσα και άλλα.

Τα ιερά προσκυνήματα της Παναγίας μας

Το πρώτο προσκύνημα σε προσέλευση πιστών είναι της Μεγαλόχαρης της Τήνου, με περίπου 1.000.000 προσκυνητές ετησίως, της Σουμελά στο Βέρμιο και της Εκατονταπυλιανής της Πάρου.

Στη Θράκη, στις Φέρρες η Παναγία η Κοσμοσώτειρα, η Παναγία Ελευθερώτρια Διδυμοτείχου, η Κοίμηση της Θεοτόκου Ορεστιάδας και στη Σαμοθράκη η Παναγία η Κρημνιώτισσα και η Καμαριώτισσα. Στην Κομοτηνή η Μονή της Παναγίας της Φανερωμένης και στην Ξάνθη η Παναγία η Αρχαγγελιώτισσα και η Παναγία η Καλαμού.

Στη Μακεδονία, στη Δράμα η Παναγία Εικοσιφοίνισσα, στο Κιλκίς η Παναγία η Φιλαδελφειώτισσα, στη Μηχανιώνα η Παναγία η Φανερωμένη, στην Καστοριά η Παναγία η Μαυριώτισσα, στην Ημαθία η Παναγία Ελεούσα η Μελικιώτισσα, στη Θεσσαλονίκη η Παναγία η Δεξιά, η Παναγία η Ελεούσα, η Παναγία η Φανερωμένη, η Παναγία η Γοργοϋπήκοος (που γοργά αποκρίνεται στις προσευχές), η Παναγία η Βρεφοκρατούσα, η Παναγία των Χαλκέων, στις Πρέσπες η Παναγία η Πορφυρά και στη Σιάτιστα η Παναγία του Μικρόκαστρου.

Στην Ήπειρο, στην Άρτα η Παναγία Παρηγορίτισσα, η Ροβελίστη, η Κυρία Πεφανερωμένη, η Παναγία Γερόντισσα, η Βρεφοκρατούσα και της Σκουληκαριάς. Στην Παραμυθιά η Κοίμηση Θεοτόκου των Παγανιών και του Γηρομερίου. Στην Κόνιτσα η Μολυβδοσκέπαστη. Στην περιοχή των Τζουμέρκων (Ιωαννίνων) η Παναγία της Τσούκας (βλάχικο τοπωνύμιο που σημαίνει «κορυφή») και η Μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κηπίνας.

Παναγία Κοσμοσώτειρα, Φέρρες Έβρου

Στα Ιόνια Νησιά, στην Κέρκυρα η Μυρτιδιώτισσα, η Παλαιοκαστρίτισσα, η Πλατυτέρα, η Κυρά των Αγγέλων. Στους Παξούς η Παναγία στο νησάκι. Στην Κεφαλληνιά η Υπεραγία Θεοτόκος Άτρου, Αγριλίων, Θεμάτων, Κηπουραίων και Παλαιοχέρσου. Επίσης η Παναγία η Φιδούσα (η παράδοση αναφέρει ότι η Παναγία έσωσε τη μονή με γκρίζα φιδάκια για να φοβηθούν οι πειρατές και να μην την λαφυραγωγήσουν ή ότι μεταμόρφωσε τις μοναχές σε φίδια για να μην τις βιάσουν οι πειρατές). Στη Λευκάδα η Παναγία Φανερωμένη. Στη Ζάκυνθο, η Παναγία Αναφωνήτρια, η Σκοπιωτίσσα, η Χρυσοπηγή, η Λαουρένταινα (ίσως επειδή το εικόνισμα βρέθηκε μετά την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως από έναν λαουρέντη, δηλαδή βοηθό οικοδόμου), η Γαλανούσα, η Μυρτιδιώτισσα, η Παναγούλα, η Σπηλούλα, η Βιγλατσούρα, η Σγουροπουλιά, η Θαλασσομαχούσα και στα Κύθηρα η Παναγία η Μυρτιδιώτισσα.

Στη Θεσσαλία, στη Μαγνησία η Παναγία η Ξενιά (τοπωνύμιο). Στην Καρδίτσα η Παναγία Πελεκητή Καρίτσας. Στην Καλαμπάκα η Κοίμηση Θεοτόκου Σταγιάδων και η Κοίμηση Θεοτόκου Βυτουμά. Στα Τρίκαλα η Κοίμηση Λαγκαδιάς. Στα Φάρσαλα Παναγία η Δεμερλιώτισσα. Στη Σκιάθο η Παναγία η Εικονίστρα και στην Ελασσώνα η Παναγία η Ολυμπιώτισσα.

Στη Στερεά Ελλάδα, στην Ευρυτανία η Παναγία η Προυσιώτισσα, η Παναγία της Στάνας και η Παναγία Τατάρνης. Στο Μεσολόγγι η Αγία Ελεούσα. Στη Ναύπακτο η Παναγία Αμπελακιώτισσα. Στη Θήβα η Μεγάλη Παναγιά και η Παναγία η Σκριπού Ορχομενού. Στην Εύβοια η Παναγία Ελεούσα Μαλακόντα. Στην Αθήνα η Κοίμηση Θεοτόκου Πεντέλης, Ρόμβης, στο Μοναστηράκι της Παντανάσσης (η βασίλισσα των πάντων, πᾶς+ἄνασσα) και Καπνικαρέας. Επίσης, η Κοίμηση της Θεοτόκου Παλαιού Φαλήρου, η Παναγία η Ελευθερώτρια Κοκκιναρά, η Παναγία Καείσα από την Μπάφρα του Πόντου στο Ησυχαστήριο Αναστάντος Χριστού στον Βαρνάβα, η Παναγία Χρυσοπηγή Καπανδριτίου και η Κοίμηση της Θεοτόκου της Μονής Κλειστών στην περιοχή της Φυλής. Στον Πειραιά η Ευαγγελίστρια, η Οδηγήτρια Καραβά και η Παναγία Ρόδο το Αμάραντο. Στη Νίκαια η Παναγία των Εισοδίων. Στη Σαλαμίνα η Παναγία η Φανερωμένη. Στη Φθιώτιδα η Παναγία στις Μονές Αγάθωνος και Δαμάστας και η Κοίμηση Θεοτόκου στα Καμένα Βούρλα. Στη Φωκίδα η Παναγία της Βαρνάκοβας και η Παναγία Καλομάτα στο Τρίκορφο. Στη Χαλκίδα η Παναγία Φανερωμένη Αρτάκης, η Παναγία της Χιλιαδούς, της Ντινιούς στην Ιστιαία, η Κοίμηση Θεοτόκου Μάτζαρη στον Οξύλιθο Κύμης (το όνομα «Μάντζαρη» ίσως ανήκε στον πρώτο μοναχό που την έχτισε ή κατ’ άλλους προήλθε από την λέξη «μαντζάρια», για τα χρήματα που έδινε η μονή στους φτωχούς). Στην Αίγινα η Παναγία Χρυσολεόντισσα, η Παναγία Φανερωμένη, η Κοίμηση Θεοτόκου Πέρδικας, η Ευαγγελίστρια στην Κυψέλη και η Παναγία των Εισοδίων στο λιμάνι της πόλης.

Παναγία Νικοποιός, Νάξος (Δροσιανή)

Στην Πελοπόννησο, στην Κόρινθο η Παναγία η Γιάτρισσα Λουτρακίου και η Φανερωμένη Χιλιομοδίου. Στα Καλάβρυτα η Παναγία της Μονής Μεγάλου Σπηλαίου και η Θεοτόκος της Αγίας Λαύρας. Επίσης η Παναγία Τρυπητή, Μακελλαριά και Πλατανιώτισσα. Στην Πάτρα η Κοίμηση του Γηροκομείου. Στην Ηλεία η Κοίμηση Θεοτόκου Κρυονερίου, η Αγία Ελεούσα Βαρθολομιού και η Χρυσοπηγή Δίβρης. Στη Μεσσηνία η Κοίμηση της Θεοτόκου Μονής Βουλκάνου (Βουλκάνος, Βουρκάνος, ή Δορκάνος ήταν ίσως το όνομα του βυζαντινού γαιοκτήμονα στον οποίο ανήκε η περιοχή) και η Παναγία Υπαπαντής στην Καλαμάτα. Στη Λακωνία η Παναγία η Χρυσαφίτισσα στη Μονεμβασιά και η Παναγία η Παντάνασσα και η Οδηγήτρια στον Μυστρά. Στην Αρκαδία η Παναγία η Έλωνη, η Αρτοκωστάς, η Παλαιοπαναγιά, η Μαλεβή. Επίσης η Κοίμηση Θεοτόκου Κερνίτσης και Μπούρα.

Στα Νησιά του Αιγαίου, στην Τήνο η Παναγία η Ευαγγελίστρια ή Μεγαλόχαρη, στην Πάρο η Εκατονταπυλιανή, στη Σαντορίνη η Παναγία Επισκοπής, στην Αμοργό η Παναγία Χοζοβιώτισσα, στην Ανάφη η Παναγία η Καλαμιώτισσα, στην Ίο η Παναγία η Γκρεμιώτισσα, στην Άνδρο η Παναγία η Θεοσκέπαστη, η Παναγία Πανάχραντος, η Παναγία Θαλασσινή και η Φανερωμένη. Στην Σάμο η Παναγία Καρλοβάσου. Στη Λέσβο η Παναγία Αγιάσου. Στη Χίο η Παναγία η Βρεφοκρατούσα. Στην Ίμβρο η Παναγιά η Μπαλωμένη (η παράδοση αναφέρει ότι έσωσε με «μπάλωμα» δηλαδή ράμματα, ένα αγοράκι που μαχαιρώθηκε παίζοντας) και στην Τένεδο η Κοίμηση της Θεοτόκου. Στη Σχοινούσα η Παναγία η Ακαθή. Στην Κέα η Παναγία η Καστριανή. Στην Αλόννησο η Παναγία του Βουνού. Στη Σίκινο η Παναγία Παντοχαρά. Στην Κύθνο η Παναγία η Κανάλα. Στη Μύκονο η Παραπορτιανή. Στη Νάξο η Αργοκοιλιώτισσα, η Παναγία Κερά και η Παναγία η Νικοποιός (Δροσιανή).

Στη Δωδεκάνησο, στη Νίσυρο Παναγία η Σπηλιανή. Στη Ρόδο η Παναγία της Φιλερήμου, η Παραμυθία, της Τσαμπίκας και η Φανερωμένη Ιξιάς. Στη Λέρο η Παναγία του Κάστρου και η Παναγία η Γουρλομάτα. Στην Αστυπάλαια Παναγία η Πορταΐτισσα. Στην Κάρπαθο η Παναγία η Λαρνιώτισσα και η Παναγία η Ολυμπίτισσα. Στους Λειψούς η Παναγία του Χάρου (επειδή σε μια σπανιότατη απεικόνιση κρατά αντί για βρέφος το σταυρό με τον Χριστό εσταυρωμένο). Στη Σύμη η Παναγία η Αληθινή. Στην Κάλυμνο η Παναγία η Βλυχάδια και η Γαλατιανή.

Στην Κρήτη, στο Ηράκλειο η Κοίμηση Θεοτόκου Αγκαράθου, η Παναγία Καλυβιανή, η Παναγία Γκουβερνιώτισσα και η Παναγία Παληανής. Στην Ιεράπετρα η Παναγία η Φανερωμένη. Στη Νεάπολη η «Μεγάλη Παναγιά». Στην Κίσσαμο η Παναγία η Κυρά των Αγγέλων και η Παναγία η Χρυσοσκαλίτισσα (η παράδοση αναφέρει ότι ένα από τα σκαλιά είναι χρυσό, αλλά σκεπασμένο από πέτρες και μπορούν να το δουν μόνον οι αληθινοί πιστοί). Στα Σφακιά η Παναγία στ’ Ασφένδου.

Η Παναγία Μυροβλίτισσα στην Άνδρο και η Παναγία Χρυσολεόντισσα της Αίγινας

Στην Κωνσταντινούπολη, η Παναγία των Βλαχερνών, η Παμμακάριστος, η Μπαλουκλιώτισσα (από την τουρκική λέξη balik που σημαίνει «ψάρι» λόγω των μικρών ψαριών που κολυμπούν αιώνια στα νερά του Αγιάσματος του Μπαλουκλί), η Παναγία Ελπίς, η Παναγία Κουμαριώτισσα στο Νιχώρι, η Παναγία του Πέραν αφιερωμένη στα Εισόδια της Θεοτόκου, η Παναγία Κυριώτισσα, η Παναγία Κουφατιανή Γαλατά, η Παναγία Περίβλεπτος στα Ψωμαθειά, η Παναγία Μουχλιώτισσα (μια εξώγαμη κόρη των Παλαιολόγων είχε παντρευτεί έναν χάνο Μογγόλο και λεγόταν «Δέσποινα των Μογουλίων» και στα κτήματά της οικοδομήθηκε η εκκλησία), η Παναγία των Ουρανών Σαλματομβρουκίου, η Χαντσεργιώτισσα, η Παναγία της Σούδας, η Παναγία Βεφά – Σωφρακίου, η Παραμυθιώτισσα, η Καμαριώτισσα, η Παναγία στην Πρίγκηπο και η Κοίμηση Διπλοκιονίου.

Στη Μεγαλόνησο Κύπρο, η Παναγία η Αχειροποίητος Καραβά και η Παναγία η Κυρά στα Λειβάδια Καρπασίας (έχει καταστραφεί από τους Τούρκους εισβολείς, όπως και πολλά ακόμη προσκυνήματα στα κατεχόμενα εδάφη της). Σημαντικό προσκύνημα είναι η Παναγία η Ασπροφορούσα, όπως και η Γλυκιώτισσα και τα δύο κοντά στην Κερύνεια. Ονόματα πολλά της Παναγίας και στη Μεγαλόνησο. Πολύ μεγάλα προσκυνήματα είναι η Παναγία η Κυκκώτισσα, η Παναγία του Μαχαιρά και η Παναγία Τροοδίτισσα, η Παναγία της Μόρφου, η Σκουριώτισσα, η Kουσουλιώτισσα, η Αιματούσα ή του Αμπελιού) της Αραδίππου, η Παγκριώτισσα στη Λευκωσία, η Παναγία της Αγάπης στη Βάβλα Λάρνακας, η Παναγία του Μεγάλου Αγρού, της Αμιρούς, της Αμασγού, της Ασίνου, του Γλωσσά, η Σφαλαγγιώτισσα, η Ιαματική του Αρακαπά, η Χρυσαλινιώτισσα, η Χρυσοσπηλιώτισσα στην Κάτω Δευτερά, η Στάζουσα, η Χρυσοκουρδαλιώτισσα, της Αυγασίδας στο κατεχόμενο χωριό Μηλιά Αμμοχώστου, η Βορινή, η Βοναριώτισσα, η Παναγία η Διπλή στη Λευκωσία και στην Πάφο η Χρυσορρογιάτισσα, η Λιμενιώτισσα, η Χρυσοπολίτισσα, η Χρυσελεούσα και η Θεοσκέπαστη.

Καλό Δεκαπενταύγουστο! Καλή Παναγιά!

Παναγία Μεγαλόχαρη Τήνου

Πηγή: presspublica.gr

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s